مقدمه
آیا قصد کار کردن در آلمان را دارید و میخواهید از حقوق خود بهعنوان یک کارمند مطلع شوید؟ آشنایی با قراردادهای جمعی کار (Tarifvertrag)، حداقل دستمزد و ساعات کار قانونی برای تضمین یک محیط کاری منصفانه و ایمن بسیار مهم است. در این مقاله، اطلاعات پایهای را که برای حفاظت از حقوق خود و رسیدن به تعادل مناسب بین زندگی کاری و شخصی نیاز دارید، در اختیارتان قرار میدهیم.
قرارداد جمعی کار (Tarifvertrag) چیست؟
قرارداد جمعی کار (Tarifvertrag) توافقی است که میان اتحادیههای کارگری (Gewerkschaften)، که نمایندهٔ منافع کارگران هستند، و کارفرمایان یا انجمنهای کارفرمایی منعقد میشود. هدف این قرارداد تنظیم شرایط کاری در یک بخش مشخص است؛ مانند میزان دستمزد، ساعات کار و مرخصی در صنایعی مثل فلز، برق یا صنایع شیمیایی. در بسیاری از موارد، این قراردادها شرایط بهتری برای کارکنان نسبت به شرکتها یا بخشهایی که مشمول قرارداد جمعی نیستند فراهم میکنند.
حداقل دستمزد در آلمان
حداقل دستمزد قانونی چیست؟
در آلمان، کارگران و کارمندان – و حتی برخی کارآموزان – حق دارند حداقل دستمزد قانونی (Mindestlohn) را دریافت کنند؛ رقمی که بهطور دورهای تعدیل میشود. از تاریخ ۱ ژانویهٔ ۲۰۲۴، حداقل دستمزد قانونی به ۱۲٫۴۱ یورو برای هر ساعت افزایش یافته است. پرداخت دستمزدی کمتر از این مبلغ مجاز نیست.
چه کسانی مشمول حداقل دستمزد نمیشوند؟
در برخی موارد، حداقل دستمزد قانونی اعمال نمیشود، از جمله:
دورههای کارآموزی اجباری (Pflichtpraktikum) بهعنوان بخشی از برنامهٔ مدرسه یا دانشگاه
کارآموزیهای راهنمایی و آشنایی (Orientierungspraktikum) برای شناخت شغل یا پیش از شروع تحصیل دانشگاهی، به شرط آنکه بیش از سه ماه طول نکشند
شرکتکنندگان در برنامههای ادارهٔ فدرال کار (Bundesagentur für Arbeit)، مانند برنامههای «آمادگی ورود به کار» (Einstiegsqualifizierung)
بیکاران بلندمدتی که کمتر از شش ماه است کار جدیدی را شروع کردهاند
داوطلبان و کسانی که بهصورت افتخاری و بدون دستمزد کار میکنند
حداقل حقوق کارآموزان (Azubi-Mindestlohn)
از تاریخ ۱ ژانویهٔ ۲۰۲۳، حداقل حقوق کارآموزان در سال اول آموزش ۶۲۰ یورو در ماه تعیین شده است. این مبلغ در سالهای بعدی آموزش طبق قوانین مصوب افزایش مییابد.
ساعات کار قانونی در آلمان
حداکثر ساعات کار روزانه:
در حالت عادی، ساعات کار روزانه نباید از ۸ ساعت بیشتر باشد.
افزایش موقت ساعات کار:
در برخی دورههای زمانی، میتوان ساعات کار را تا ۱۰ ساعت در روز افزایش داد، به شرط آنکه ساعات اضافی در مدت شش ماه جبران شوند.
زمان استراحت:
اگر بیش از ۶ ساعت کار کنید، حق دارید حداقل ۳۰ دقیقه استراحت داشته باشید.
اگر بیش از ۹ ساعت کار کنید، زمان استراحت شما به ۴۵ دقیقه افزایش مییابد.
وقفههای کوتاه:
وقفههای کوتاهتر از ۵ دقیقه – مانند رفتن سریع به سرویس بهداشتی – معمولاً بهعنوان استراحت رسمی محاسبه نمیشوند.
استراحت بین دو روز کاری:
بین پایان یک روز کاری و شروع روز بعد، باید حداقل ۱۱ ساعت استراحت پیوسته داشته باشید.
آیا زمان استراحت جزو ساعات کار محسوب میشود؟
در اغلب موارد، زمان استراحت پرداخت نمیشود و بخشی از ساعات کار واقعی بهشمار نمیآید.
اضافهکاری (Überstunden)
آیا موظف به انجام اضافهکاری هستید؟
پاسخ به این سؤال به قرارداد کار (Arbeitsvertrag) یا قرارداد جمعی کار (Tarifvertrag) بستگی دارد. اگر در قرارداد شما بندی برای الزام به اضافهکاری وجود داشته باشد، در اصل باید از آن تبعیت کنید.
اگر چنین بندی وجود نداشته باشد، میتوانید از انجام اضافهکاری خودداری کنید؛ مگر در موارد استثنایی مانند حوادث، بحرانها یا وضعیتهای اضطراری که به تلاشهای اضافی نیاز دارند.
جبران اضافهکاری:
معمولاً اضافهکاری یا با پرداخت دستمزد اضافی جبران میشود یا بهصورت مرخصی جبرانی (زمان آزاد) محاسبه میگردد. اگر در قرارداد شما در مورد جبران اضافهکاری چیزی ذکر نشده باشد، در بسیاری از موارد حق دریافت دستمزد اضافی برای این ساعات را دارید.
نکات مهم
ثبت اضافهکاری:
حتماً ساعات اضافهکاری خود را یادداشت کنید و از سرپرست یا مدیر مستقیم خود تأیید بگیرید.
کارکنان با حقوق بسیار بالا:
افرادی که بیش از ۶۵۰۰ یورو در ماه (در غرب آلمان) درآمد دارند، ممکن است برای اضافهکاری خود جبران جداگانهای دریافت نکنند.
حقوق شما در انجام وظایف شغلی
آیا باید هر کاری را که از شما خواسته میشود انجام دهید؟
وظایف توافقشده:
وظایفی که به شما محول میشود باید در چارچوب آنچه در قرارداد کار آمده است قرار بگیرد.
قانونی و ایمن:
وظایف نباید غیرقانونی باشند یا شما را در معرض خطر غیرضروری قرار دهند.
مرتبط با شغل شما:
کارهایی که انجام میدهید باید در ارتباط منطقی با عنوان شغلی و حوزهٔ کاری شما باشند.
متناسب با صلاحیتها:
نباید بدون توافق قبلی بهطور دائمی وظایفی را انجام دهید که خیلی بالاتر یا خیلی پایینتر از سطح مهارت و صلاحیت شما هستند.
حق شما در مرخصی سالانه
چند روز مرخصی در سال حق شماست؟
حداقل قانونی:
اگر ۵ روز در هفته کار میکنید، طبق قانون حق دارید حداقل ۲۰ روز مرخصی سالانهٔ با حقوق داشته باشید.
مرخصی بیشتر از طریق قرارداد یا Tarifvertrag:
در بسیاری از قراردادهای کار یا قراردادهای جمعی، تعداد روزهای مرخصی از حداقل قانونی بیشتر است. بنابراین حتماً قرارداد خود را بررسی کنید.
انتقال مرخصی به سال بعد:
اگر نتوانستید تمام روزهای مرخصی خود را در همان سال استفاده کنید، میتوانید آن را به سال بعد منتقل کنید؛ اما معمولاً باید تا ۳۱ مارس سال بعد از آن استفاده شود.
نکات مهم
افراد دارای معلولیت:
افرادی که دارای معلولیت شناختهشده هستند، حق دارند سالانه ۵ روز مرخصی اضافی دریافت کنند.
درخواست مرخصی:
برای رفتن به مرخصی باید درخواست خود را ثبت کرده و موافقت کارفرما را کسب کنید.
نکاتی برای حفظ حقوق خود
قرارداد کار را با دقت مطالعه کنید:
پیش از امضا، همهٔ بندها و شرایط را بهخوبی درک کنید.
عضویت در اتحادیهٔ کارگری (Gewerkschaft):
عضویت در یک اتحادیه میتواند به شما مشاوره، حمایت و نمایندگی قانونی ارائه دهد.
ثبت ساعات اضافهکاری:
ثبت دقیق اضافهکاریها باعث میشود بتوانید بهراحتی دستمزد یا مرخصی جبرانی خود را مطالبه کنید.
ارتباط شفاف با کارفرما:
دربارهٔ ساعات کار، برنامهٔ مرخصی و محدودهٔ وظایف خود با کارفرما گفتوگوی باز و صریح داشته باشید.
آگاهی از حقوق قانونی:
در صورت نیاز، با یک وکیل متخصص در حقوق کار مشورت کنید تا از حقوق خود مطمئن شوید.
با شناخت این اصول پایه، میتوانید از حقوق خود بهعنوان کارمند در آلمان بهتر دفاع کنید و تعادل سالمتری بین کار و زندگی شخصی خود بهدست آورید.
*تیم نویسندگان و ویراستاران وبسایت ما تلاش میکند با انجام پژوهشهای گسترده و استفاده از منابع متعدد، اطلاعات دقیق و قابل اعتمادی ارائه دهد. با این حال، ممکن است گاهی خطاهایی رخ دهد یا برخی دادهها بهطور کامل تأیید نشده یا ناقص باشند. بنابراین، لطفاً اطلاعات این مقاله را بهعنوان یک مرجع اولیه در نظر بگیرید و برای دریافت اطلاعات قطعی و بهروز، همواره به نهادهای رسمی و مراجع ذیصلاح مراجعه نمایید.
