مرخصی بیماری (Sick Leave) در آلمان
تعریف قانونی
مرخصی بیماری (Arbeitsunfähigkeit) به حالتی گفته میشود که طی آن کارمند به دلیل بیماری یا حادثهای غیرعمدی قادر به انجام وظایف شغلی خود نیست.
این وضعیت، یک استثنا از اصل «بدون کار – بدون حقوق» محسوب میشود و بر اساس قانون تداوم پرداخت دستمزد در صورت بیماری (Entgeltfortzahlungsgesetz – EFZG) ماده ۳ تنظیم شده است (Gesetze im Internet).
وظیفه اطلاعدادن به کارفرما (Anzeigepflicht)
اطلاع فوری: کارمند موظف است در اولین روز غیبت، در اسرع وقت کارفرما را از ناتوانی در کار آگاه کند؛ این اطلاع میتواند شفاهی یا کتبی باشد.
محتوای اطلاع: پیام باید شامل تاریخ شروع بیماری و یک برآورد از مدت احتمالی غیبت باشد.
اطلاع دیرهنگام: اطلاعدادن با تأخیر، بهخودیخود حق دریافت دستمزد در دوران بیماری را از بین نمیبرد، اما اگر کارمند بهطور عمدی وظیفه اطلاعرسانی را نقض کند، ممکن است باعث تأخیر در پرداخت دستمزد یا پیامدهای انضباطی شود (ویکیپدیا).
گواهی پزشکی (Arbeitsunfähigkeitsbescheinigung)
لزوم ارائه گواهی: اگر مدت غیبت بیمارگونه بیش از ۳ روز تقویمی طول بکشد، کارمند باید یک گواهی پزشکی (Attest) از پزشک دریافت کرده و آن را در اختیار کارفرما قرار دهد.
از ژانویه ۲۰۲۳ به بعد: در حالت عادی، گواهی مستقیماً به شرکت بیمه درمانی (Krankenkasse) ارسال میشود و کارفرما اطلاعات مربوطه را بهصورت الکترونیکی از بیمه دریافت میکند (§ 5 Abs. 1a EFZG) (ویکیپدیا).
مهلت ارائه: اگر روز سوم بیماری مصادف با روز تعطیل باشد، گواهی باید در اولین روز کاری بعدی ارائه شود.
حق دریافت دستمزد در طول مرخصی بیماری (Entgeltfortzahlung)
مدت: کارفرما موظف است تا ۶ هفته (۴۲ روز تقویمی) در هر مورد بیماری، دستمزد کامل (Brutto) را پرداخت کند (ماده ۳ بند ۱ EFZG) (Haufe.de News und Fachwissen).
دوره انتظار (Wartezeit): کارمند زمانی مستحق این حق است که حداقل چهار هفته بهطور پیوسته در آن شغل مشغول به کار بوده باشد (ماده ۳ بند ۳ EFZG) (dbb.de).
تکرار همان بیماری: اگر کارمند به علت یک بیماری با همان تشخیص چندبار در طول یک سال تقویمی غایب شود، این دورهها با هم جمع میشوند تا سقف ۶ هفته پرداخت دستمزد توسط کارفرما تکمیل گردد.
پس از پایان دوره ۶ هفتهای
آغاز پرداخت Krankengeld: پس از پایان دوره ۶ هفتهای پرداخت دستمزد توسط کارفرما، شرکت بیمه درمانی (Krankenkasse) مبلغی بهنام Krankengeld (کمکهزینه بیماری) پرداخت میکند که معمولاً:
۷۰٪ از دستمزد ناخالص مشمول بیمه یا
حدود ۹۰٪ از دستمزد خالص (Netto) است،
و این پرداخت میتواند تا ۷۸ هفته در یک دوره سهساله برای همان بیماری ادامه یابد.
معمولاً آغاز یک دوره انتظار (Wartezeit) تازه برای همان بیماری زمانی مطرح است که از پایان آخرین دوره بیماری و پرداخت Krankengeld بیش از ۶ ماه گذشته باشد و کارمند در این فاصله دوباره قادر به کار بوده باشد.
حقوق کارمند در دوران بیماری
حفظ شغل: کارفرما نمیتواند صرفاً به دلیل مرخصی بیماریِ قانونی و مستند، قرارداد کار را بهطور خودسرانه و تبعیضآمیز فسخ کند. در موارد بیماری طولانیمدت، مقررات ویژه و قانون حمایت در برابر اخراج (Kündigungsschutzgesetz – KSchG) حاکم است (از جمله مواد ۱ و ۹).
تداوم پرداخت حق بیمهها: در طول دورهای که کارفرما دستمزد را میپردازد، حق بیمههای تأمین اجتماعی (بیمه درمان، بازنشستگی، بیکاری و مراقبت) همچنان کسر و پرداخت میشوند.
ممنوعیت اشتغال موازی: کارمند در دوره مرخصی بیماری نباید شغل دیگری بپذیرد یا فعالیتی انجام دهد که با فرایند درمان و بهبود در تضاد باشد؛ در غیر این صورت ممکن است حق دریافت دستمزد یا Krankengeld را از دست بدهد.
نکات عملی
در صورت بیماری، هرچه زودتر و شفاف کارفرما را از ناتوانی در کار آگاه کنید.
گواهی پزشکی خود را بهموقع ارائه دهید تا پرداخت دستمزد بدون وقفه انجام شود.
فیشهای حقوقی (Gehaltsabrechnungen) خود را نگهدارید تا بتوانید صحت مبالغ پرداختی را کنترل کنید.
اگر میدانید بیماری شما بیش از ۶ هفته طول میکشد، هرچه زودتر با Krankenkasse خود تماس بگیرید تا مراحل دریافت Krankengeld را پیگیری کنید.
با عملکردن به این نکات، میتوانید در دوران بیماری از حمایت مالی مستمر برخوردار شوید و در عین حال حقوق شغلی و اجتماعی خود را در بازار کار آلمان حفظ کنید.
تیم نویسندگان و ویراستاران این وبسایت میکوشند با اتکا به تحقیقات گسترده و مراجعه به منابع متعدد، اطلاعاتی دقیق و قابل اعتماد ارائه دهند. با این حال، ممکن است خطاهایی رخ دهد یا برخی اطلاعات بهطور کامل تأیید نشده باشد. بنابراین، لطفاً مطالب این مقاله را بهعنوان مرجع اولیه در نظر بگیرید و برای دریافت اطلاعات قطعی و بهروز، همیشه به نهادهای مسئول و مراجع رسمی مراجعه نمایید.