فسخ قراردادهای کاری در آلمان

 

عنوان:

حقوق کارمندان و اقدامات قانونی

 

مقدمه

احتمال ختم یا فسخ قرارداد کار برای بسیاری از کارمندان و کارگران در آلمان نگران‌کننده است، اما این کار همیشه از نگاه قانون درست و مجاز نیست. هر کارمند باید از حقوق خود و همچنان از اقداماتی که در صورت برکناری (اخراج) یا استعفا لازم است انجام دهد، آگاه باشد. در این مقاله، حقوق کارمندان و کارگران و همچنان کارهایی را که در صورت ختم قرارداد کاری می‌توان انجام داد، به‌طور مفصل توضیح می‌دهیم.


آیا می‌توان کارمند یا کارگر را به‌آسانی برکنار کرد؟

کارمندان در آلمان از حمایت قوی قانونی در برابر برکناری برخوردار اند، به‌خصوص اگر در یک شرکت با بیش از ۱۰ کارمند کار کنند و بیشتر از ۶ ماه در آنجا مصروف کار بوده باشند. کارفرما تنها در صورت موجودیت یکی از دلایل ذیل می‌تواند کارمند را برکنار کند:

  1.  

    دلایل کاری و عملیاتی (betriebsbedingte Kündigung):

    زمانی که کار و فعالیت شرکت به‌شدت کم شود و شرکت دیگر نتواند معاش تمام کارمندان را بپردازد.

     

  2.  

    دلایل رفتاری (verhaltensbedingte Kündigung):

    رفتار نادرست، مثل دزدی، توهین، یا استفاده از انترنت در وقت کار بدون اجازه، می‌تواند سبب برکناری شود.

     

  3.  

    دلایل شخصی (personenbedingte Kündigung):

    اگر کارمند به‌دلیل مرض طولانی‌مدت یا از دست‌دادن جواز کار دیگر قادر به انجام وظیفه خود نباشد.

     

 

نکته مهم:

برکناری کارمند به‌خاطر تبعیض، مانند جنسیت، سن، دین یا اصل و نسب قومی، به‌طور کامل ممنوع است.

 


شرایط لازم برای برکناری قانونی چیست؟

برای این‌که برکناری از نگاه قانون معتبر باشد، باید شرایط زیر رعایت گردد:

  1.  

    به‌شکل کتبی (schriftlich):

    اطلاعیه برکناری باید حتماً به‌صورت کتبی داده شود.

     

  2.  

    رعایت مهلت برکناری (Kündigungsfrist):

    باید مهلت برکناری که در قرارداد ذکر شده است، رعایت شود.

    اگر در قرارداد چیزی در این مورد نوشته نشده باشد، مهلت‌های قانونی مطابق §622 BGB، بر اساس مدت کار کارمند در شرکت، نافذ می‌شود.

     


آیا می‌توان از اجرای تصمیم برکناری جلوگیری کرد؟

 

اگر شما فکر می‌کنید که برکناری‌تان غیرقانونی است، می‌توانید یک دعوای حقوقی برای دفاع از خود، به‌نام Kündigungsschutzklage، در محکمه کار اقامه کنید.

این دعوا باید حداکثر ظرف سه هفته بعد از دریافت اطلاعیه کتبی برکناری ثبت شود.

 

برای این کار می‌توانید از مراکز مشوره‌دهی تخصصی، مانند وب‌سایت faire-integration.de، مشوره حقوقی بگیرید.


برکناری فوری بدون مهلت (außerordentliche Kündigung)

 

در حالت برکناری فوق‌العاده (außerordentliche Kündigung)، کارفرما می‌تواند بدون رعایت مهلت معمول برکناری، قرارداد را خاتمه دهد و کارمند باید فوراً از ادامه کار خودداری کند.

این نوع برکناری تنها در موارد بسیار جدی، مانند دزدی یا توهین شدید و علنی، مجاز است.

 


برکناری در دوران آزمایشی (Probezeit)

 

دوران آزمایشی برای امتحان‌کردن رابطه کاری بین کارفرما و کارمند است. در این مدت، هر دو طرف می‌توانند با مهلت کوتاه و بدون ذکر دلایل مفصل، قرارداد را فسخ کنند.

به‌طور معمول، مدت Probezeit (دوره آزمایشی) نباید بیشتر از ۶ ماه باشد، مگر در موارد استثنایی و موجه.

 


قرارداد ختم توافقی (Aufhebungsvertrag) چیست؟

بعضی از شرکت‌ها به‌جای این‌که یک‌طرفه قرارداد را فسخ کنند، ترجیح می‌دهند یک قرارداد ختم توافقی (Aufhebungsvertrag) به کارمند پیشنهاد دهند. در این قرارداد، کارفرما و کارمند به‌طور مشترک روی ختم همکاری توافق می‌کنند و معمولاً در کنار آن، یک نوع جبران مالی (تعویضیه) یا امتیازات دیگر نیز داده می‌شود.

اما باید بدانید:

  • با امضای Aufhebungsvertrag، شما بخشی از حمایت‌های قانونی خود در برابر برکناری عادی را از دست می‌دهید.

  • چنین قراردادی می‌تواند بر کمک بیکاری (Arbeitslosengeld) تأثیر منفی بگذارد و ممکن است باعث ایجاد دوره توقف یا کاهش مزایا شود.

  • بعد از امضا، امکان برگرداندن یا لغو قرارداد معمولاً بسیار محدود است.

به همین دلیل، بهتر است قبل از امضا با یک وکیل یا کارشناس حقوق کار مشوره کنید.


بعد از برکناری چه باید کرد؟

وقتی اطلاعیه برکناری را دریافت می‌کنید، باید حداکثر ظرف سه روز به اداره کار و کاریابی (Arbeitsagentur) خبر دهید که به‌دنبال کار هستید. این کار را می‌توان از طریق تلفن، انترنت یا مراجعه حضوری انجام داد.

  • اگر در این کار تأخیر کنید، ممکن است کمک بیکاری شما کاهش یابد یا دیرتر آغاز شود.

  • بعد از ختم واقعی قرارداد کار، باید دوباره به Arbeitsagentur مراجعه کنید تا کمک بیکاری (Arbeitslosengeld) را درخواست و فعال سازید.


حمایت از اشخاص دارای معلولیت شدید در برابر برکناری

 

اگر کارمند دارای معلولیت شدید با درجه حداقل ۵۰٪ باشد، از حمایت اضافه در برابر برکناری برخوردار است.

در چنین وضعیتی، کارفرما باید قبل از برکناری، موافقت Integrationsamt (اداره ادغام) را به‌دست بیاورد. بدون این موافقت، برکناری در بسیاری از موارد معتبر شناخته نمی‌شود.

 


حفاظت از اعضای شورای کار (Betriebsrat)

اعضای شورای کار (Betriebsrat) زیر حمایت ویژه قرار دارند و به‌آسانی قابل برکناری نیستند. برکناری آن‌ها تنها در حالت‌های استثنایی، مانند بسته‌شدن کامل شرکت، ممکن است.

در صورت برکناری فوق‌العاده یک عضو Betriebsrat، یکی از موارد زیر لازم است:

  • موافقت خود شورای کار، یا

  • تصمیم محکمه کار (Arbeitsgericht).


آیا کارمند می‌تواند خود استعفا بدهد؟

 

بله، کارمند می‌تواند استعفا کند، اما باید مهلت استعفا (Kündigungsfrist) را که در قرارداد ذکر شده است، رعایت کند.

اگر هیچ مدت مشخصی در قرارداد وجود نداشته باشد، مهلت قانونی معمولاً چهار هفته است.

 

با وجود این، بهتر است قبل از پیدا کردن یک وظیفه جدید، به‌صورت داوطلبانه از وظیفه فعلی کنار نروید، زیرا:

  • ممکن است مدتی طولانی بیکار بمانید،

  • و اداره کار می‌تواند در صورت استعفای بدون دلیل موجه، پرداخت کمک بیکاری را تا ۱۲ هفته به تأخیر بیندازد.


نکات مهم در هنگام ختم قرارداد کار

  1.  

    بررسی دلیل برکناری:

    مطمئن شوید دلیل برکناری با قانون و مفاد قرارداد کاری شما مطابقت دارد.

     

  2.  

    مشوره با وکیل:

    اگر فکر می‌کنید برکناری غیرقانونی است، حتماً با یک وکیل یا کارشناس حقوق کار مشوره کنید.

     

  3.  

    درخواست قرارداد ختم منصفانه:

    اگر می‌خواهید با توافق دوطرفه قرارداد خود را خاتمه دهید، دقت کنید که مفاد Aufhebungsvertrag عادلانه باشد و حقوق شما مانند مرخصی‌های باقیمانده، اضافه‌کاری‌ها و هرگونه تعویضیه احتمالی را دربر بگیرد.

     

  4.  

    اطلاع به‌موقع به Arbeitsagentur:

    در ظرف سه روز بعد از دریافت اطلاعیه برکناری، باید خود را به‌عنوان «جویای کار» ثبت کنید تا کمک بیکاری‌تان کم نشود.

     


جمع‌بندی

ختم قرارداد کار در آلمان تابع قوانین و مقررات سخت‌گیرانه است که هدف آن حمایت از حقوق کارمندان می‌باشد. چه با تصمیم برکناری مواجه باشید و چه خودتان قصد استعفا داشته باشید، شناخت حقوق قانونی و دانستن مراحل لازم بسیار مهم است تا از آسیب‌های مالی و شغلی ناعادلانه جلوگیری شود.

در صورت داشتن هرگونه تردید درباره برکناری، قرارداد ختم توافقی یا اختلافات کاری، حتماً از یک وکیل یا متخصص حقوقی کمک بگیرید.


تیم نویسندگان و ویرایش‌گران وب‌سایت ما تلاش می‌کند تا با تحقیق گسترده و مراجعه به منابع مختلف، معلومات دقیق و قابل اعتماد در اختیار شما قرار دهد. با این وجود، امکان دارد در برخی مطالب اشتباه یا نواقص وجود داشته باشد. لطفاً معلومات این مقاله را به‌عنوان یک رهنمای ابتدایی در نظر بگیرید و برای دریافت معلومات قطعی و رسمی، همواره به اداره‌ها و نهادهای مسئول مراجعه کنید.


اشتراک‌گذاری: