رخصتی بدون معاش (Unbezahlter Urlaub) در آلمان
در نظام کاری آلمان، هیچ حق عمومیِ صریحی برای رخصتی بدون معاش وجود ندارد. قانون رخصتی سالانه (Bundesurlaubsgesetz – BUrlG) این نوع رخصتی را بهطور مشخص تنظیم نکرده است؛ معمولاً رخصتی بدون معاش براساس توافق جداگانه بین کارمند و کارفرما یا در قالب استثناهای مشخص قانونی داده میشود (Factorial، Haufe.de News und Fachwissen).
قانون بیشتر این موضوع را روشن میسازد که رابطهٔ کاری در چه حد میتواند بدون پرداخت معاش از دید تأمینات اجتماعی ادامه داشته باشد (§ 7 فقرهٔ 3 SGB IV): اگر وقفهٔ کاری بدون معاش تا یک ماه دوام کند، رابطهٔ کاری از نگاه بیمهٔ اجتماعی هنوز برقرار محسوب میشود؛ بعد از آن، معمولاً ثبت و بیمهشدن کارمند در سیستم تأمینات اجتماعی قطع میگردد (Deutsche Rentenversicherung).
اگرچه یک حق عمومی برای رخصتی بدون معاش وجود ندارد، اما بعضی انواع رخصتی بدون معاش در قوانین دیگر بهگونهٔ مشخص پیشبینی شدهاند و خارج از رخصتی عادی با معاش قرار میگیرند:
رخصتی والدین (Elternzeit)
والدین میتوانند برای مراقبت از طفلشان تا سه سال رخصتی والدین درخواست کنند (§ 16 BEEG). در این مدت، معمولاً معاش پرداخت نمیشود، اما رابطهٔ کاری باقی میماند و برگشت به وظیفه تحت شرایط خاص تضمین شده است (Familienportal).
رخصتی برای مراقبت از اقارب (Pflegezeit)
کارمندان میتوانند برای مراقبت از یک عضو فامیل که به مراقبت جدی ضرورت دارد، تا شش ماه بهصورت کامل یا جزئی از کار رخصت بگیرند (§ 7 PflegeZG). در اینجا نیز معمولاً معاش پرداخت نمیشود، ولی قرارداد کاری از بین نمیرود.
رخصتیهای خاص (Sonderurlaub)
در حالات ویژه مانند وفات یکی از اعضای نزدیک خانواده، عروسی، یا نقل مکان، ممکن است در قراردادهای کاری، موافقهنامههای اتحادیهای یا مقررات داخلی شرکت، امکان رخصتی ساعتی یا روزانه بدون معاش (یا گاهی با پرداخت جزئی) پیشبینی شده باشد.
یک درخواست کتبی به کارفرما بفرستید که در آن مدت رخصتی مورد نظر و دلیل آن را واضح بنویسید.
موافقت کارفرما ضروری است؛ زیرا اعطای رخصتی بدون معاش معمولاً کاملاً در اختیار کارفرما است، مگر در مواردی که قانون برای کارمند حق مشخص تعیین کرده باشد (مثل Elternzeit یا Pflegezeit) (Haufe.de News und Fachwissen).
جواب و فیصلهٔ کارفرما را حتماً بهصورت کتبی ثبت کنید، مثلاً در قالب ضمیمهٔ قرارداد، موافقهنامهٔ جداگانه یا ایمیل تأیید شده.
قطع پرداخت حقالثمینات: بعد از یک ماه رخصتی بدون معاش، کارفرما معمولاً دیگر سهم خود را در بیمهٔ صحت، تقاعد، بیکاری و مراقبت درازمدت برای کارمند نمیپردازد. اگر کارمند بخواهد که بیمهاش ادامه پیدا کند، باید خودش بهصورت داوطلبانه در Krankenkasse ثبت گردد و کل حق بیمه را خود پرداخت نماید (Advocard).
معاش: در مدت رخصتی بدون معاش، اصولاً هیچ معاشی پرداخت نمیشود. اگر کارمند فقط برای بخشی از ماه رخصتی بدون معاش گرفته باشد، معاش او معمولاً بر اساس روزها یا ساعتهای واقعی کارشده محاسبه میگردد (www.stepstone.de).
رخصتی سالانهٔ با معاش: اگر کارمند در تمام یک سال تقویمی در رخصتی بدون معاش باشد، ممکن است حق رخصتی سالانهٔ با معاش او کاملاً قطع شود. در صورت رخصتی بدون معاش فقط برای بخشی از سال، حق رخصتی سالانه معمولاً به نسبت مدت وقفه، کاهش داده میشود (§ 7 فقرهٔ 3 BUrlG) (HR WORKS).
از قبل خوب برنامهریزی کنید و درخواست رخصتی بدون معاش را با فاصلهٔ زمانی کافی پیش از تاریخ مورد نظر ارائه کنید، تا هم شانس موافقت بیشتر شود و هم شرکت بتواند برنامهریزی کاری و جایگزینی را تنظیم نماید.
قرارداد کار، موافقهنامههای اتحادیهای و مقررات داخلی شرکت را با دقت مرور کنید تا از هر نوع استثنا، سقف زمانی یا ترتیبات ویژه برای رخصتی بدون معاش آگاه شوید.
تمام اسناد و تأییدیهها (فیشهای معاش، مکاتبات، ضمایم قرارداد و غیره) را بهصورت منظم نگهداری کنید.
اگر با رد غیرمنطقی یا مبهم درخواست مواجه شدید، از بخش منابع بشری، شورای کار (Betriebsrat) یا اتحادیهٔ کارگری (Gewerkschaft) مشوره بگیرید.
با شناخت درست از پیامدهای حقوقی و ثبت همهٔ توافقها بهصورت کتبی، میتوانید از رخصتی بدون معاش در آلمان استفاده کنید، در حالیکه حقوق شغلی و اجتماعی خود را تا حد امکان مصئون نگه میدارید.
تیم نویسندگان و ویراستاران این وبسایت تلاش میکند با انجام پژوهش گسترده و استفاده از منابع مختلف، معلومات دقیق و قابل اعتماد در اختیار خوانندگان قرار دهد. با وجود این، امکان دارد اشتباهاتی رخ دهد یا بعضی معلومات هنوز کاملاً تأیید نشده باشد. از اینرو، لطفاً این مطالب را بهعنوان یک مرجع ابتدایی در نظر بگیرید و برای گرفتن مشورهٔ نهایی و بهروز، همیشه به ادارات و مراجع رسمی و متخصص مراجعه نمایید.
