چگونه در آلمان ثابت کنیم که وارثان چه کسانیاند، اگر خانواده در خارج زندگی میکند؟ رهنمای جامع برای مهاجران و خانوادههایشان
وقتی کسی در آلمان وفات میکند و خانواده او – یا بخش بزرگی از وارثان – در کشور دیگری زندهگی میکنند (چه در کشور مبدأ و چه در کشور سوم)، وارثان با چالشهای بزرگ حقوقی و اداری روبهرو میشوند.
این مشکل بهویژه زمانی جدیتر میشود که هیچ وصیتنامهای در آلمان ثبت نشده باشد یا اسناد رسمی محلی در دسترس نباشد. در چنین وضعی، ثابتکردن حق میراث نزد مقامات آلمانی دشوارتر میگردد.
در این مقاله، گامهای عملی و حقوقی برای ثابتکردن وراثت در آلمان در حالی که خانواده بیرون از کشور است، توضیح داده میشود و برای مشکلات معمول، راهحلهای واقعی و عملی پیشنهاد میگردد.
در چه حالتهایی نیاز است که وارثان ثابت شوند؟
ثابتکردن اینکه وارثان چه کسانیاند، بهخصوص در موارد زیر لازم میشود:
هنگام درخواست گواهی میراث (Erbschein) از محکمه آلمان،
هنگام گرفتن پول از حساب بانکی متوفا در بانکهای آلمان،
در جریان فروختن داراییهای متوفا (مثلاً خانه، موتر یا ملکیت دیگر)،
هنگام سر و کار داشتن با شرکت بیمه یا اداره مالیات.
اداره صلاحیتدار در آلمان: Nachlassgericht (محکمه امور ترکه)
در آلمان، درخواست Erbschein باید به محکمه امور ترکه (Nachlassgericht) تقدیم شود؛ این محکمه مربوط به محکمه بدوی (Amtsgericht) در همان شهری است که متوفا در آنجا زندهگی میکرده یا در آنجا وفات کرده است.
گام اول: سپردن درخواست برای Erbschein
درخواست میتواند توسط یکی از وارثان مقیم آلمان یا توسط یک وکیل آلمانی به نمایندگی از وارثان ارایه شود. این درخواست معمولاً شامل موارد ذیل است:
معلومات درباره متوفا (نام، تاریخ و محل تولد، تاریخ و محل وفات)،
معلومات درباره وارثان (نامها، تاریخ تولد، نوع نسبت فامیلی با متوفا)،
تقاضای رسمی برای صدور گواهی میراث (Erbschein)،
یک «اظهارنامه مشفوع به سوگند» (eidesstattliche Versicherung) که در آن تصدیق میشود معلومات دادهشده کامل و درست است.
ثابتکردن وارثانی که بیرون از آلمان زندهگی میکنند: چه مدارکی لازم است؟
۱. اسناد برای ثابتکردن نسب و خویشاوندی
برای اثبات رابطه فامیلی با متوفا باید اسناد رسمی ارایه گردد، مانند:
| نوع خویشاوندی | سند لازم |
|---|---|
| پدر / مادر | سند تولد متوفا |
| شوهر / خانم (همسر) | نکاحنامه یا عقد ازدواج + ترجمه رسمی به آلمانی |
| پسر / دختر | سند تولد فرزند + سند تولد متوفا |
| برادر / خواهر | سند تولد هر دو برادر/خواهر + در صورت لزوم سند وفات والدین |
تمام اسنادی که در بیرون از آلمان صادر شدهاند، باید توسط مترجم سوگندخورده به زبان آلمانی ترجمه شده و به شکل «ترجمه تصدیقشده» (beglaubigte Übersetzung) به محکمه سپرده شوند.
۲. تصدیق و قانونیساختن اسناد صادرشده در خارج
اگر اسناد از کشور دیگری صادر شده باشد، در بسیاری موارد لازم است:
نخست، اسناد توسط وزارت خارجه یا اداره صلاحیتدار همان کشور تأیید (legalisieren) شوند،
سپس توسط سفارت یا قونسلگری آلمان تصدیق گردند،
و اگر آن کشور عضو کنوانسیون لاهه باشد، بالای اسناد مهر «Apostille» زده شود تا حقیقت و اعتبار آنها را ثابت کند.
۳. دادن وکالت به وکیل یا یک خویشاوند در آلمان
وارثانی که در خارج از آلمان زندهگی میکنند، میتوانند:
یک وکیل متخصص در حقوق میراث در آلمان را به عنوان نماینده خود انتخاب کنند، یا
به یک خویشاوند مقیم آلمان، وکالت رسمی (Vollmacht) بدهند تا او امور مربوط به ترکه را دنبال کند.
این وکالت میتواند:
در قونسلگری آلمان در کشور محل زندهگی وارثان صادر شود، یا
نزد یک دفتر اسناد رسمی (نوتار) در کشور مبدأ ترتیب داده شود،
به شرط اینکه بعداً ترجمه و مطابق مقررات آلمان تصدیق و قانونیسازی گردد.
در چه حالتهایی درخواست Erbschein رد میشود؟
محکمه میتواند درخواست Erbschein را رد کند یا روند رسیدگی را به تعویق اندازد، اگر:
بین وارثان اختلاف و منازعه وجود داشته باشد،
اسناد ارایهشده برای اثبات نسبت فامیلی کافی و قناعتبخش نباشد،
وصیتنامهای وجود داشته باشد که با ادعای وارثت درجشده در درخواست در تضاد باشد.
مدت و مصارف
مدت رسیدگی: معمولاً بین ۴ تا ۸ هفته بعد از آنکه همه اسناد لازم و کامل به محکمه سپرده شد،
مصارف: بسته به ارزش ترکه متغیر است؛ در قضایای ساده، از حدود ۱۵۰ یورو شروع میشود و هرچه دارایی متوفا بیشتر باشد، مصارف نیز بالا میرود.
راهحلهای عملی وقتی اسناد رسمی کامل در دست نیست
اگر اسناد رسمی ناقص باشد یا بهدست آوردن آن دشوار شود، میتوان از گزینههای ذیل استفاده کرد:
درخواست گرفتن سوابق قدیمی از کشور مبدأ، مثلاً از اداره ثبت احوال، اداره نفوس یا محکمههای شرعی،
گرفتن «سند میراث» یا گواهی رسمی مشابه از محکمه یا اداره صلاحیتدار در کشور مبدأ و سپس ترجمه و تصدیق و ارایه آن بهعنوان سند پشتیبان
این سند جای Erbschein آلمانی را نمیگیرد، اما میتواند در قناعتدادن محکمه آلمان نقش مهم داشته باشد.
تنظیم یک اظهارنامه مشفوع به سوگند یا شهادت کتبی از جانب یک شاهد بیطرف مقیم آلمان، در صورتی که چنین شخصی موجود باشد.
خلاصه
ثابتکردن وراثت در آلمان، در حالی که خانواده و وارثان در خارج زندهگی میکنند، کاملاً ممکن است، اما به همآهنگی دقیق، ترجمه مسلکی و تصدیق رسمی اسناد نیاز دارد.
بهترین راه برای آسانسازی این روند آن است که:
یک وکیل آلمانی آگاه به حقوق میراث را وکیل خود بسازید،
اسناد رسمی ثبت احوال را با ترجمه تصدیقشده آلمانی به محکمه ارایه کنید،
برای جلوگیری از تأخیر، جمعآوری و ارسال اسناد را هرچه زودتر آغاز نمایید.
با چنین برنامهریزی و مستندسازی، میتوان حقوق شرعی و قانونی خانواده را حفظ کرد و از گمشدن در پیچوخم اداری و از دستدادن حقوق به دلیل کمبود اسناد جلوگیری نمود.
تیم نویسندگان و ویراستاران این وبسایت تلاش میکنند با انجام پژوهشهای گسترده و مراجعه به منابع مختلف، معلومات درست و قابل اعتماد را در اختیار خوانندگان قرار دهند. با وجود این، همیشه امکان دارد که بخشی از معلومات ناقص، کهنه یا هنوز بهطور کامل تأیید نشده باشد. از این جهت، لطفاً مطالب این مقاله را بهعنوان یک رهنمای ابتدایی در نظر بگیرید و برای گرفتن معلومات قطعی و الزامی، حتماً به ادارات و مراجع رسمی و صلاحیتدار در آلمان مراجعه نمایید.
