اقامت کاری برای متخصصان فناوری معلومات در آلمان بدون سند دانشگاهی: مسیر § 19c فقره ۲ قانون اقامت (AufenthG)
در چارچوب قانون جدید مهاجرت نیروی کار ماهر در آلمان، یک مسیر ویژه برای متخصصان بخش تکنالوژی معلومات (IT / ICT) در نظر گرفته شده است. براساس § 19c فقره ۲ قانون اقامت آلمان (AufenthG)، میتوان بهجای سند دانشگاهی، تجربه کاری عملی و مستند را پذیرفت. در زیر، توضیح مفصل این مسیر، شرایط آن و تفاوتش با کارت آبی (Blue Card) آورده میشود.
بهصورت عموم، افراد واجد شرایط کسانی اند که:
در سکتور تکنالوژی معلومات و مخابرات (ICT) کار میکنند؛ برای مثال:
برنامهنویسی و توسعه نرمافزار، امنیت شبکه و سایبری، تحلیل داده، مدیریت پایگاههای داده، تحلیل سیستم، مدیریت پروژههای IT و مشاغل مشابه (make-it-in-germany.com, ihk.de)
دارای حداقل ۲ تا ۳ سال تجربه کاری مرتبط در خلال ۵ تا ۷ سال گذشته میباشند
برای کارت آبی IT معمولاً حدود ۳ سال تجربه کاری معیار است
برای § 19c فقره ۲ غالباً ۲ سال تجربه کاری ثابتشده کافی است
یک آفر کاری مشخص و رسمی یا قرارداد کار از یک شرکت آلمانی در بخش IT دارند که با سابقه کاریشان مطابقت داشته باشد
حداقل معاش سالانه آنها حدود ۴۳٫۵۰۰ تا ۴۳٫۸۰۰ یورو (بسته به اینکه مسیر کارت آبی IT باشد یا ویزای تخصص IT طبق § 19c) است (sz-legal.de)
در § 19c فقره ۲ بهصورت رسمی شرط اجباری زبان آلمانی ذکر نشده است؛ اما در بعضی موارد – مثلاً در شرکتهای بزرگ یا در جریان تأیید اداره فدرالی کار – ممکن است سطح B1 زبان آلمانی توصیه یا درخواست شود (ukraine.diplo.de)
| نوع اقامت | شرایط مسلکی / تخنیکی | حداقل معاش سالانه (تقریبی) | شرط زبان |
|---|---|---|---|
| § 19c فقره ۲ AufenthG (مسیر IT بدون سند) | وظیفه IT + حداقل ۲ سال تجربه کاری + قرارداد کار در آلمان | حداقل حدود ۴۳٫۴۷۰ یورو | الزام قانونی ندارد؛ B1 توصیه میشود |
| کارت آبی IT (EU Blue Card – § 18g (2)) | وظیفه IT + حدود ۳ سال تجربه + گواهیها یا مدارک معادل | حداقل حدود ۴۳٫۷۶۰ یورو | اجباری نیست؛ در بسیاری موارد انگلیسی کافی است |
کارت آبی اتحادیه اروپا برای IT در عمل اغلب یک گزینه قویتر و مطلوبتر محسوب میشود، زیرا:
راه را برای رسیدن سریعتر به اقامت دایمی و بعداً به تابعیت هموار میکند
شرایط بهتر برای آوردن اعضای خانواده (لمّ شمل) فراهم میسازد
در بعضی حالات امکان حرکت به سایر کشورهای اتحادیه اروپا را میدهد (sz-legal.de, visaguard.berlin)
در مقابل، اقامت بر مبنای § 19c فقره ۲ مخصوص افرادی است که سند دانشگاهی ندارند اما میتوانند تجربه کاری قوی در IT را ثابت کنند. اعطای این نوع اقامت معمولاً به تصمیم و تشخیص اداره امور خارجیان (Ausländerbehörde) وابسته است.
انتخاب مسیر مناسب
تصمیم بگیرید که برای اقامت IT مطابق § 19c فقره ۲ درخواست میدهید یا برای کارت آبی IT.
درخواست ویزه / اجازه اقامت
از خارج آلمان: درخواست ویزۀ ملی نوع D از طریق سفارت یا قونسلگری آلمان در کشور محل اقامت
در برخی موارد داخل آلمان: درخواست مستقیم نزد اداره امور خارجیان (مثلاً در صورت تبدیل یک نوع اقامت به نوع دیگر)
جمعآوری و تسلیم اسناد مورد نیاز
از جمله:
قرارداد کار یا آفر کاری رسمی که حقوق، شرح وظایف و محل کار را مشخص کند
اسناد تجربه کاری: گواهیهای کار، قراردادهای قبلی، مکتوبهای رهنمودی، لیست پروژهها، شرح مفصل وظایف در هر شغل
پاسپورت معتبر و عکس بیومتریک
در صورت موجود بودن: سرتیفیکتها و مدارک تخنیکی IT (مثلاً Microsoft, Cisco, AWS و غیره)
موافقت اداره فدرالی کار (Bundesagentur für Arbeit)
تقریباً در همه موارد، اداره کار بررسی میکند که شرایط کار و میزان معاش با معیارهای بازار کار آلمان مطابقت دارد یا نه.
انتظار برای فیصله
مطابق معلومات سفارتها و منابع رسمی، مدت بررسی معمولاً حدود ۲ تا ۶ هفته است (eriwan.diplo.de)، هرچند در بعضی موارد ممکن است طولانیتر شود.
| موضوع مقایسه | کارت آبی IT | اقامت بر اساس § 19c فقره ۲ |
|---|---|---|
| حق قانونی (Anspruch) | در صورت تکمیل شرایط، تقریباً یک حق قانونی واضح | بیشتر یک تصمیم مبتنی بر صوابدید اداره است |
| لمّ شمل خانواده | معمولاً آسانتر و با امتیازات بیشتر | ممکن است، اما گاهی با کنترول سختگیرانهتر |
| اقامت دایمی | در صورت احراز شرایط، بعد از حدود ۲۱–۲۷ ماه | معمولاً بعد از ۵ سال اقامت مانند سایر عناوین اقامتی |
| حرکت در اتحادیه اروپا | در برخی موارد امکان جابجایی به کشورهای دیگر EU | بسیار محدود و عمدتاً فقط روی آلمان متمرکز است |
§ 19c فقره ۲ قانون اقامت آلمان یک مسیر منعطف و متکی بر تجربه کاری برای ورود به بازار کاری IT در آلمان است، مخصوصاً برای کسانی که سند دانشگاهی ندارند اما میتوانند تجربه عملی قوی خود را نشان بدهند.
اگر:
دستکم ۳ سال تجربه کاری در IT دارید،
میتوانید مدارک و سرتیفیکتهای معتبر مسلکی ارائه کنید،
و به حداقل معاش لازم برای کارت آبی میرسید،
در بسیاری از موارد، کارت آبی IT گزینهای بهتر و با امتیازات بیشتر خواهد بود.
انتخاب نهایی بستگی به شرایط فردی شما دارد: سابقۀ کاری، سطح معاش پیشنهادی، توانایی زبان آلمانی یا انگلیسی و هدفهای درازمدت شما. مشوره با مشاورین مهاجرت، اتاقهای تجارت یا وکلای متخصص در امور اقامت میتواند کمک بزرگی در تصمیمگیری درست باشد.
گروه نویسندهگان و ویراستاران وبسایت با انجام تحقیق گسترده و مراجعه به منابع متعدد، تلاش میکنند معلومات دقیق و قابل اعتماد ارائه کنند. با این هم، امکان اشتباه یا تغییر برخی جزئیات همیشه وجود دارد و ممکن است بعضی معلومات کاملاً تثبیت نشده باشد. بنابر این، این نوشته باید بهعنوان یک رهنمای ابتدایی در نظر گرفته شود و برای بهدست آوردن معلومات قطعی و تازه، لازم است همیشه با ادارات و مراجع مسئول مشوره صورت گیرد.
