حقوق Elternzeit برای مادر شاغلِ بیوه در آلمان
حقوق در صورت فوت شوهر چگونه محاسبه میشود؟ و آیا میتوان Elternzeit را با Witwenrente و Elterngeld جمع کرد؟
وقتی یک مادر شاغل همسر خود را از دست میدهد و بهتنهایی مسئولیت تربیت و نگهداری از فرزند را بر عهده میگیرد، اندوه و فشار روحی با پرسشهای مهم حقوقی و مالی در هم میآمیزد. یکی از مهمترین این پرسشها این است:
آیا مادر بیوه همچنان حق مرخصی والدینی (Elternzeit) را دارد؟ و آیا میتواند این مرخصی را با کمکهزینه والدین (Elterngeld) و مستمری بیوهگی (Witwenrente) با هم دریافت کند؟
پاسخ از نظر حقوقی: بله، اما با رعایت برخی شرایط ویژه.
Elternzeit یک نوع مرخصی بدون حقوق است که به مادر یا پدر داده میشود تا بعد از تولد فرزند از او مراقبت کنند. در طول این دوره، رابطه کاری حفظ میشود و کارمند از حمایت در برابر اخراج برخوردار است.
مدت Elternzeit:
تا ۳ سال برای هر فرزند،
که تا ۲۴ ماه آن میتواند به بعد از سهسالگی کودک منتقل شود.
این مرخصی میتواند:
یکجا بهصورت پیوسته گرفته شود،
یا به چند بخش جداگانه تقسیم گردد.
بله، بهطور کامل، اگر:
بهعنوان کارمند (با قرارداد موقت یا دائم) مشغول کار باشد، و
پس از فوت همسر، بهتنهایی مسئول نگهداری و مراقبت از کودک باشد.
زنده بودن پدر شرط لازم برای استفاده از Elternzeit نیست.
کافی است که:
کودک در آلمان به دنیا آمده باشد، یا
مادر دارای اجازه اقامت و کار معتبر در آلمان باشد.
Elterngeld یک کمکهزینه ماهانه است که در طول Elternzeit پرداخت میشود تا بخشی از کاهش درآمد بهدلیل مراقبت از فرزند را جبران کند.
مبلغ آن بر اساس درآمد خالص پیش از تولد محاسبه میشود و معمولاً بین ۶۵ تا ۱۰۰ درصد آن درآمد است.
این کمکهزینه به مدت ۱۲ ماه پرداخت میشود،
یا ۱۴ ماه در صورتی که هر دو والد در مراقبت از کودک مشارکت کنند.
در مورد یک مادر بیوه، معمولاً او میتواند کل دوره قابل استفاده را بهتنهایی دریافت کند، مشروط بر اینکه سایر شرایط قانونی برقرار باشد.
اگر مادر بیوه بهدلیل فوت شوهر خود از طرف سازمان بازنشستگی آلمان (Deutsche Rentenversicherung)، مستمری بیوهگی (Witwenrente) دریافت کند، این موضوع مانع دریافت Elterngeld نمیشود؛ اما:
بخشی از مستمری بیوهگی بهعنوان درآمد اضافی در نظر گرفته میشود،
و ممکن است در صورت عبور از حد معینی، باعث کاهش مبلغ Elterngeld گردد.
اما خودِ Elternzeit بهعنوان حق مرخصی، اصلاً تحت تأثیر وضعیت مالی قرار نمیگیرد و یک حق مستقل کاری است.
بله.
از لحظهای که مادر درخواست Elternzeit را به کارفرما ارائه میکند تا پایان این دوره، طبق § 18 BEEG تحت حمایت ویژه در برابر اخراج قرار دارد.
اخراج در این دوره فقط در موارد استثنایی مجاز است و آنهم تنها با موافقت اداره ذیصلاح (معمولاً مرجع نظارت بر کار و ایمنی) امکانپذیر است.
اطلاع کتبی به کارفرما درباره قصد استفاده از Elternzeit
– بهتر است حداقل ۷ هفته قبل از شروع مرخصی انجام شود.
درخواست Elterngeld از طریق Elterngeldstelle (اداره مسئول Elterngeld) با پیوست مدارک زیر:
شناسنامه یا گواهی تولد کودک،
گواهی فوت شوهر،
مدارک مربوط به درآمد قبل از تولد،
فرمها و پیوستهای تکمیلی موردنیاز Elterngeldstelle.
درخواست Witwenrente (اگر هنوز ارائه نشده باشد) از Deutsche Rentenversicherung (DRV).
| وضعیت | توضیح |
|---|---|
| کار پارهوقت در دوران Elternzeit | ممکن است، اما حداکثر ۳۰ ساعت در هفته |
| درآمد بالا از Witwenrente | ممکن است باعث کاهش جزئی Elterngeld شود، اما بر خود حق Elternzeit تأثیری ندارد |
| مادر فاقد تابعیت آلمان | در صورت داشتن اجازه اقامت و کار معتبر یا وضعیت حمایتی (Aufenthaltstitel)، میتواند از Elternzeit و Elterngeld بهرهمند شود |
با وجود فقدان سنگینی که مادر بیوه تجربه میکند، نظام حقوقی آلمان تلاش میکند تا این امکان را فراهم کند که او بتواند از فرزند خود مراقبت کند بدون آنکه حقوق شغلی و مالیاش را از دست بدهد.
Elternzeit، Elterngeld و Witwenrente را میتوان – هر کدام بر اساس مقررات خاص خود – بهصورت همزمان دریافت کرد، تا حداقلی از ثبات مالی و اجتماعی برای مادر و کودک فراهم شود.
در چنین شرایط حساسی، مادر علاوه بر محبت و حمایت عاطفی، به پشتیبانی حقوقی درست و آگاهانه نیز نیاز دارد تا بتواند همه حقوق خود را به طور کامل مطالبه کند.
* تیم نویسندگان و ویراستاران این وبسایت میکوشند با تکیه بر پژوهش دقیق و مراجعه به منابع متعدد، اطلاعاتی تا حد امکان درست و قابل اعتماد ارائه دهند. با این حال، احتمال بروز خطا یا نادقیق بودن برخی اطلاعات وجود دارد؛ بنابراین، مطالب این مقاله صرفاً بهعنوان مرجع اولیه در نظر گرفته شود و برای دریافت اطلاعات قطعی و الزامآور، رجوع به نهادها و مراجع رسمی همواره ضروری است.