3 yıl ikamet sonrası “ikinci şans” ile oturum izni
Sığınma başvurusu reddedildiyse, Almanya’da 3 yıl kaldıktan sonra oturum izni alınabilir mi?
Sığınma sürecinde nihai ret alınıp yalnızca Duldung gibi geçici bir statü mevcutsa, halk arasında “ikinci şans yasası” diye bilinen bir umut gündeme gelebilir. Bu kavram, tam olarak bu adla yazılmış net bir kanun metnine dayanmaz; daha çok ikamet hukukundaki çeşitli maddelerin birleşiminden doğan idari bir yaklaşımdır. En çok anılan hükümler şunlardır:
§ 25 Abs. 5, § 60a AufenthG ve § 23a AufenthG.
Bazen de “eski/donanmış dosyaların istikrara kavuşturulması” için bir araç olarak anılır.
“İkinci şans” ne demektir?
Almanya’da kesintisiz 3 yıl yaşamış olmak şartıyla, kişi sığınma dosyasında reddedilmiş olsa bile ve yalnızca Duldung taşısa bile, bazı koşullar sağlanırsa resmî oturum izni (Aufenthaltserlaubnis) alma ihtimalini ifade eder.
Bu, belirli şartlar gerçekleştiğinde mümkündür ve eyaletler insani durumlarda veya iyi uyum sağlamış kişilerde takdir yetkisiyle oturum verebilir.
Bu fırsattan yararlanmak için temel şartlar
Almanya’da fiilen 3 yıl kesintisiz kalmış olmak (sadece Duldung olsa bile).
Ciddi sabıka kaydının olmaması (küçük ihlaller çoğu zaman belirleyici olmaz).
Yetkililerle iş birliği (kimliği gizlememek, yalan beyan vermemek).
Kimlik tespiti için çaba göstermek veya menşe ülkenin belge vermediğini ispatlamak.
Topluma olumlu uyum (dil, eğitim, çalışma, çocukların okula gitmesi, kurslar vb.).
Acil sınır dışı gerekçesinin bulunmaması (ör. elçilikten seyahat belgesi alınması gibi).
Muhtemel hukuki dayanaklar
§ 25 Abs. 5 AufenthG: sınır dışı etme fiilen veya hukuken mümkün değilse.
§ 23a AufenthG: eyalet insani gerekçelerle özel bir durum için oturum verilmesini uygun görürse.
§ 60a Abs. 2b AufenthG: çalışanlar ve mesleki eğitim alanlar için özel Duldung.
Kendi başına başvuru yapılabilir mi?
Evet, şu şekilde:
Yabancılar dairesine (Ausländerbehörde) yazılı başvuru sunup kalma nedenlerini ve uyumu açıklamak.
Başvuruyu şu belgelerle desteklemek:
3 yıldır ikamet edildiğine dair kanıt
okul/meslekî eğitim kayıtları
denemelere rağmen pasaport olmadığına dair kanıt
olumlu uyum veya gönüllülük faaliyetleri
Hukuki ifadelerin doğru kurulması için başvurunun bir avukat veya mülteci danışma kurumlarıyla yapılması tercih edilir.
Hangi durumlarda kabul ihtimali artar?
Çocuklar okulda veya kreşteyse
İş sözleşmesi veya Ausbildung varsa
Uyum ya da dil kursu tamamlandıysa
Doktor/terapist sınır dışı etmeyi engelleyen sağlık sorunlarını belgeliyorsa
Menşe ülke güvensizse veya geri kabul etmiyorsa
Önemli notlar
Bu, otomatik bir hak değildir; yetkili makamın takdirine (Ermessen) bağlıdır.
Bazı eyaletler diğerlerine göre daha esnek olabilir (ör. Berlin, Bremen).
Sınır dışı kararları çıkmadan veya idari baskı artmadan başvuru yapmak önerilir.
Sonuç
“İkinci şans” ifadesi kanunda bu adla yazılı olmasa da, ikamet hukukundaki çeşitli maddeler üzerinden pratikte mümkün bir yol olarak gündeme gelebilir. Uzun süredir Duldung ile yaşayanlar için bu, uyumu ve insani gerekçeleri belgeleyerek Duldung’dan gerçek oturum iznine geçiş denemesi anlamına gelir.
Belgeleri toplamaya başlayın ve Duldung durumunu kalıcı bir statüye çevirmek için uzman desteği alın.
ـ Editör ekibi doğru bilgi sunmak için kapsamlı araştırma yapar; ancak hatalar olabilir veya bazı bilgiler kesinleşmemiş olabilir. Bu nedenle içerik ilk rehber olarak görülmeli ve kesin bilgi için yetkili kurumlara başvurulmalıdır.