تعریف حداقل معاش (Mindestlohn)

حداقل معاش، پایین‌ترین معاش ساعتیِ قانونی است که طبق قانون تنظیم حداقل معاش (Mindestlohngesetz – MiLoG) باید به هر کارمند پرداخت شود. هدف اصلی این قانون، حمایت از کارگران با عایدِ پایین و تأمین شرایط عادلانه کار است (ویکی‌پدیا، کمیسیون حداقل معاش – Mindestlohnkommission).

میزان فعلی حداقل معاش

از اول جنوری ۲۰۲۵، حداقل معاش در آلمان به ۱۲٫۸۲ یورو ناخالص در هر ساعت افزایش یافته است؛ این رقم در سال ۲۰۲۴ معادل ۱۲٫۴۱ یورو بود (wageindicator.org، ویکی‌پدیا).

بر بنیاد ۴۰ ساعت کار در هفته، این مبلغ تقریباً برابر است با ۲٬۱۶۱ یورو† معاش ماهوار قبل از کسر مالیه و سهم‌پرداخت‌های بیمه اجتماعی (Expatica).

رشد و تحول حداقل معاش در آلمان

(ویکی‌پدیا)

طریقه حساب و اجزای حداقل معاش

• اساس محاسبه، معاش ناخالص ساعتی است که واقعاً به کارمند پرداخت می‌شود، قبل از هر نوع کسر.

• مواردی که می‌توان آن‌ها را در حداقل معاش شامل دانست، عبارت‌اند از: علاوت‌ها و امتیازهای توافق‌شده، انعام‌ها یا پاداش‌های وابسته به عملکرد، مزد اضافه‌کاری و علاوت برای اوقات نامطلوب کاری (مانند شب، رخصتی‌های رسمی و روزهای یکشنبه) (Expatica).

• در حالت عادی، امتیازات غیرنقدی مانند موترِ وظیفوی یا خانه دولتی ارزان، جزو حداقل معاش حساب نمی‌شوند، مگر این‌که در قرارداد کار صراحتاً ذکر شده باشد.

چه کسانی شامل و چه کسانی مستثنا هستند؟

از نظر قانون، گروه‌های ذیل مشمول حداقل معاش می‌باشند:

• تمام کارکنان ۱۸ ساله و بالاتر،

• کارگران موقت و موسمی،

• کارمندان نیمه‌وقت (Teilzeit) و تمام‌وقت (Vollzeit).

از شمول حداقل معاش مستثنا می‌باشند:

• محصلانی که کارآموزیِ اجباری (Pflichtpraktikum) را در چوکات نصاب مکتب یا دانشگاه انجام می‌دهند،

• کارآموزان داوطلب، در صورتی که دوره کارآموزی آن‌ها نزد یک کارفرما حداکثر ۳ ماه باشد،

• بیکاران درازمدت در شش ماه نخستِ بازگشت به بازار کار، پس از حداقل ۱۲ ماه بیکاری،

• اشخاصی که در قالب کار داوطلبانه (Ehrenamt) فعالیت می‌کنند و نیز برخی گروه‌ها که فقط در چوکات سقف‌های محدود کار می‌کنند،

• اشخاص خوداشتغال و قراردادی‌های آزاد (Freelancer).

(Expatica، Oyster HR)

سازوکار تعدیل و مسئولیت کارفرما

میزان حداقل معاش دست‌کم هر دو سال یک بار بازبینی می‌شود. کمیسیون مستقل حداقل معاش (Mindestlohnkommission) پیشنهاد خود را ارائه می‌کند و براساس این پیشنهاد، حکومت فدرال از طریق یک حکم/آیین‌نامه فدرالی، رقم جدید را تعیین و نافذ می‌سازد (Zoll).

در صورت تخطی از قانون حداقل معاش، کارفرما با پیامدهای ذیل روبه‌رو خواهد شد:

• جریمه اداری تا سقف ۵۰۰٬۰۰۰ یورو به‌خاطر ارتکاب عمل خلاف نظم (مطابق § 21 MiLoG) (Gesetze im Internet)،

• درج نام شرکت در «ثبت مرکزی شرکت‌های متخلف از حداقل معاش» (Central Entry Register)، در صورتی که جریمه از ۲۰۰ یورو بالا باشد،

• محرومیت موقت از اشتراک در داوطلبی‌ها و قراردادهای دولتی در صورت تکرار تخطی (از جریمه ۲٬۵۰۰ یورو به بالا) (Zoll).

چشم‌انداز آینده

طبق موافقت‌نامه ائتلاف حکومتی (SPD–Union)، قرار است حداقل معاش به صورت تدریجی تا ختم سال ۲۰۲۶ به ۱۵ یورو در هر ساعت افزایش یابد، هرچند نگرانی‌هایی در مورد تأثیرات آن بر رقابت‌پذیری و ایجاد کار نیز مطرح است (DIE WELT).

خلاصه

حداقل معاش در آلمان، با افزایش اخیر خود به ۱۲٫۸۲ یورو در جنوری ۲۰۲۵، حفاظت کارگران با عاید پایین را تقویت می‌کند و بر بیش از شش میلیون کارمند اثر می‌گذارد. این رقم بر بنیاد MiLoG و از طریق یک سازوکار مستقل تعدیل می‌شود و تنها گروه‌های محدودی از آن معاف‌اند. تخطی‌ها با جریمه‌های سنگین و همچنان محرومیت از قراردادهای دولتی مجازات می‌گردد.

† این محاسبه تقریبی ماهوار بر مبنای ۴۰ ساعت کار در هفته در طول ۵۲ هفته سال انجام شده است.

تیم نویسندگان و ویراستاران وب‌سایت تلاش می‌کند با انجام پژوهش‌های گسترده و مراجعه به منابع مختلف، معلومات دقیق و قابل اعتماد در اختیار خوانندگان قرار دهد. با وجود این، ممکن است اشتباهاتی رخ بدهد یا بعضی معلومات هنوز کاملاً تأیید نشده باشد. بنابراین، لطفاً معلومات مندرج در مقالات را تنها به‌عنوان یک مرجع ابتدایی در نظر بگیرید و برای دریافت معلومات قطعی و تازه، همیشه به اداره‌ها و مقامات مسئول مراجعه نمایید.