در بازار خودرو آلمان، کارکرد خودرو (Kilometerstand) از مهمترین معیارهایی است که بر قیمت خودرو تأثیر میگذارد. به همین دلیل، برخی فروشندگان غیرمنصف گاهی اقدام به دستکاری یا کمکردن کیلومترشمار پیش از فروش میکنند؛ رفتاری که طبق قانون بهطور جدی ممنوع است و میتواند پیامدهای حقوقی (مدنی) و کیفری بهدنبال داشته باشد.
طبقهبندی حقوقی: جرم کلاهبرداری (Betrug)
بر اساس ماده §263 قانون جزای آلمان (StGB)، دستکاری کیلومترشمار خودرو در صورتی کلاهبرداری کیفری محسوب میشود که:
فروشنده عمداً کیلومترشمار را تغییر داده باشد، یا
از دستکاری انجامشده آگاه باشد اما خریدار را مطلع نکند،
و در نتیجه، خریدار دچار زیان مالی شود (یعنی مبلغی بیش از ارزش واقعی خودرو پرداخت کند).
در این حالت، مجازات ممکن است شامل موارد زیر باشد:
حبس تا حداکثر ۵ سال، یا
یک جریمه نقدی سنگین.
آیا صرفاً دستکاری کیلومترشمار نیز قابل مجازات است؟
بله. حتی اگر خودرو پس از دستکاری هنوز فروخته نشده باشد، صرف تغییر کیلومترشمار نقض صریح مقررات زیر است:
§22b آییننامه صدور مجوز تردد وسایل نقلیه در جادهها (Straßenverkehrs-Zulassungs-Ordnung – StVZO)
که «دخالت غیرمجاز در کیلومترشمار» را جرمانگاری میکند.
در اینجا مجازات میتواند اداری و همچنین کیفری باشد و از جمله شامل موارد زیر شود:
جریمه نقدی تا سقف ۱۰٬۰۰۰ یورو،
و در صورت استفاده از کیلومترشمار دستکاریشده در یک معامله فروش، امکان تعقیب کیفری نیز وجود دارد.
مسئولیت مدنی و مطالبه خسارت
اگر خریدار پس از انجام معامله متوجه شود که کیلومترشمار خودرو دستکاری شده است، از نظر قانونی این حقوق را دارد که:
بهطور کامل از قرارداد خرید انصراف دهد (Rücktritt vom Kaufvertrag)، یا
کاهش در قیمت خرید را مطالبه کند (Minderung)، یا
درخواست جبران خسارت مالی بهدلیل پرداخت مبلغی بیش از ارزش واقعی خودرو نماید.
همچنین، فروشنده میتواند ملزم شود که هزینههای دادرسی و هزینه کارشناسی یا معاینه فنی را پرداخت کند.
فروش خودرو با وجود علم به دستکاری – حتی بدون انجام دستکاری توسط خود فروشنده
حتی اگر فروشنده شخصاً کیلومترشمار را دستکاری نکرده باشد، اما از این موضوع اطلاع داشته و آن را از خریدار پنهان کرده باشد، از نظر حقوقی در حد همان فردی مسئول شناخته میشود که عمل دستکاری را انجام داده است.
رویه قضایی در آلمان، پنهانکردن حقیقت در چنین شرایطی را نوعی کلاهبرداری آشکار میداند.
چگونه دستکاری کیلومترشمار شناسایی میشود؟
برخی راههای معمول برای کشف دستکاری کارکرد خودرو عبارتاند از:
مقایسه عدد فعلی کیلومترشمار با اطلاعات ثبتشده در گزارشهای معاینه فنی (TÜV) یا سوابق سرویسهای دورهای،
بررسی گزارشهای معاینه ادواری (HU-Bericht)،
مراجعه به سوابق تعمیرگاهها یا فاکتورهای قدیمی که در آنها کارکرد قبلی خودرو ثبت شده است.
جمعبندی
دستکاری کیلومترشمار نه یک تخلف ساده، بلکه جرم کلاهبرداری کیفری در حقوق آلمان است و میتواند به حبس و جریمههای مالی سنگین منجر شود. از سوی دیگر، خریدار زیاندیده حق دارد قرارداد را فسخ کرده و خسارت خود را مطالبه کند. بنابراین، شفافیت در فروش خودرو نهتنها یک ارزش اخلاقی، بلکه یک الزام قانونی است که نباید دستکم گرفته شود.
تیم نویسندگان و سردبیران این وبسایت همواره تلاش میکند با تحقیق دقیق و استفاده از چندین منبع معتبر، اطلاعات را تا حد امکان درست و قابل اعتماد ارائه دهد. با این حال، همواره احتمال بروز خطا یا ناقص بودن یا نهایی نبودن برخی اطلاعات وجود دارد. از این رو، مطالب ارائهشده در مقالات باید صرفاً بهعنوان یک راهنمای اولیه در نظر گرفته شوند و برای دریافت اطلاعات قطعی و الزامآور از نظر حقوقی، مراجعه به ادارات و مراجع ذیصلاح یا کارشناسان متخصص ضروری است.