Almanya’da sağlık sigortasında vergi ve mali açıdan değerlendirilmesi (Krankenversicherung)
(Steuerliche Behandlung der Krankenversicherung)
1. Almanya’da sağlık sigortası zorunlu mu?
Evet.
Almanya’da yaşayan herkes yasal olarak sağlık sigortası yaptırmak zorundadır. İki temel sistem vardır:
Yasal sağlık sigortası (Gesetzliche Krankenversicherung – GKV)
Özel sağlık sigortası (Private Krankenversicherung – PKV)
2. Sağlık sigortası primleri vergilendiriliyor mu?
Hayır, primlerin kendisi doğrudan vergiye tabi gelir sayılmaz.
Ancak vergi hukuku açısından bu primler, özel gider (Sonderausgaben / Vorsorgeaufwendungen) olarak kabul edilir ve vergi matrahını düşürebilir.
Yani:
→ Sağlık sigortası primlerini yıllık vergi beyannamende (Steuererklärung) beyan ederek, vergilendirilecek geliri ve dolayısıyla ödeyeceğin gelir vergisini azaltabilirsin.
3. Primler vergi beyannamesinde nasıl gösterilir?
Gelir vergisi beyannamesinde primler:
„Anlage Vorsorgeaufwand“ formunda gösterilir.
Burada özellikle şu kalemler yer alır:
Temel sağlık sigortası primi (GKV veya PKV),
Uzun süreli bakım sigortası (Pflegeversicherung) primleri,
Bazı ek sağlık sigortaları (yalnızca sınırlı ölçüde dikkate alınabilir).
4. Azami indirilebilir tutar (basitleştirilmiş – 2025):
| Kategori | Yaklaşık olarak indirilebilir üst sınır |
|---|---|
| GKV kapsamında sigortalı kişi | Genellikle tam temel prim |
| PKV kapsamında sigortalı kişi | Yalnızca primin “zorunlu temel kısmı” (Basisabsicherung) |
(Rakamların ayrıntısı yürürlükteki mevzuata ve kişisel duruma göre değişir.)
5. Hangi primler genellikle indirilemez?
| Sigorta / kapsam türü | Vergisel durum |
|---|---|
| Ek sağlık sigortaları (Zusatzversicherung) | Genellikle tamamen indirilebilir sayılmaz |
| İsteğe bağlı diş sigortası, tek kişilik oda, konfor hizmetleri | Temel sağlık sigortası kapsamı sayılmaz |
| Seyahat sigortası veya bağımsız kaza sigortaları | Temel sağlık sigortası primi olarak değerlendirilmez |
6. Basit bir örnek:
| Sigorta türü | Aylık prim | Yıllık prim | Vergisel açıdan indirilebilir kısım |
|---|---|---|---|
| GKV (yasal) | 300 € | 3.600 € | Yaklaşık 3.600 € (temel primin tamamı) |
| PKV (özel) | 450 € | 5.400 € | Örneğin yaklaşık 3.800 € (sadece Basisabsicherung kısmı) |
(Gerçek tutarlar, poliçe detaylarına ve temel kabul edilen kısma göre değişir.)
7. Çocukların sağlık sigortası primleri de indirilebilir mi?
Evet, çoğu durumda:
Çocuk GKV aile sigortası (Familienversicherung) kapsamında ücretsiz olarak sigortalanmışsa, çoğu zaman ekstra prim ödemezsiniz.
Çocuk için ayrı bir özel sağlık sigortası (örneğin çocuk için PKV) ödüyorsan,
→ bu primler de genellikle özel gider (Sonderausgaben) olarak vergi beyannamende gösterilebilir.
8. Çalışan mı, serbest meslek sahibi mi? Fark ne?
| Durum | Primi kim ödüyor? | Vergisel sonuç |
|---|---|---|
| İşçi / çalışan (Angestellter) | Prim işveren ve çalışan arasında paylaştırılır | Genellikle sadece kendi ödediğin kısım indirilebilir |
| Serbest meslek sahibi (Selbstständig) | Tüm primi kendin ödersin | Genelde temel primin tamamını (sağlık + bakım sigortası) Vorsorgeaufwand olarak indirebilirsin |
9. Faydalı kavramlar:
| Almanca terim | Açıklama (Türkçe / Arapça) |
|---|---|
| Krankenversicherung (KV) | Sağlık sigortası / التأمين الصحي |
| Gesetzliche Krankenversicherung (GKV) | Yasal sağlık sigortası / التأمين الصحي القانوني |
| Private Krankenversicherung (PKV) | Özel sağlık sigortası / التأمين الصحي الخاص |
| Pflegeversicherung | Uzun süreli bakım sigortası / تأمين الرعاية الطويلة الأجل |
| Sonderausgaben | Özel giderler (vergiden düşülebilen) / نفقات خاصة قابلة للخصم |
| Vorsorgeaufwendungen | Koruyucu / emeklilik amaçlı giderler / نفقات الوقاية والتأمينات |
10. Özet
Sağlık sigortası primlerine doğrudan bir gelir vergisi uygulanmaz; ancak bu primler indirilebilir özel gider olarak, vergi yükünü azaltır.
GKV’de, genellikle temel primin tamamı indirilebilir.
PKV’de, sadece primin temel ve zorunlu kabul edilen kısmı (Basisabsicherung) vergisel olarak dikkate alınır; lüks ek hizmetler bu kapsama girmez.
Diş ek sigortası, özel hasta odası veya seyahat sigortası gibi ek sigortalar, çoğunlukla temel sağlık sigortası kapsamında indirilebilir sayılmaz.
Tüm bu bilgiler, vergi beyannamesinde „Anlage Vorsorgeaufwand“ formunda beyan edilir.
Bu sitenin yazar ve editör ekibi, sunduğu bilgileri hazırlarken kapsamlı araştırmalar yapmakta ve çeşitli kaynaklardan yararlanmaktadır. Buna rağmen zaman zaman hatalar veya eksik bilgiler olabilir. Bu nedenle, bu metni ilk yönlendirici rehber olarak görmeli ve bağlayıcı, güncel ve kişisel durumuna uygun bilgi için her zaman bir vergi danışmanına veya ilgili resmî makamlara başvurmalısın.