چگونه می‌توانی رشتهٔ تحصیلی یا دانشگاهت را تغییر دهی بدون اینکه ترم‌های گذرانده‌شده از دست بروند؟

تغییر رشته یا دانشگاه در آلمان

چطور بدون از دست دادن ترم‌های گذرانده این کار را انجام دهیم؟

تغییر رشته یا حتی تغییر دانشگاه در آلمان کاملاً ممکن است، اما اگر می‌خواهید ترم‌ها و واحدهایی را که قبلاً گذرانده‌اید از دست ندهید، باید با برنامه و آگاهانه عمل کنید. در ادامه یک راهنمای کامل و کاربردی می‌بینید:


۱. آیا اصولاً اجازهٔ تغییر دارید؟

به‌طور کلی بله، به‌شرط آنکه:

  • هنوز در محدودهٔ حداکثر تعداد ترم‌های مجاز برای رشتهٔ جدید باشید.

  • در درسی که در رشتهٔ جدید درس کلیدی و اصلی محسوب می‌شود، به‌طور نهایی رد نشده باشید (endgültig nicht bestanden).


۲. قدم اول: مراجعه به مشاورهٔ تحصیلی (Studienberatung)

قبل از هر اقدامی:

  •  

    به مشاورهٔ عمومی تحصیلی (Studienberatung) مراجعه کنید

    تا در مورد: قوانین، مهلت‌ها، حداکثر ترم، روند درخواست و … اطلاعات بگیرید.

     

  •  

    با مشاورهٔ تخصصی رشته (Fachstudienberatung) در رشتهٔ جدید صحبت کنید

    تا مشخص شود کدام‌یک از درس‌های قبلی شما قابل معادل‌سازی و پذیرش هستند.

     

جملهٔ کلیدی که می‌توانید استفاده کنید:

 

„Könnten meine bisher erbrachten Leistungen anerkannt werden?“

(آیا می‌توان از واحدهای گذراندهٔ من در این رشتهٔ جدید هم به رسمیت شناخت؟)

 


۳. قدم دوم: گرفتن فهرست نمرات و شرح واحدها

از دانشگاه فعلی خود بخواهید:

  • Notenspiegel / Transcript of Records رسمی (با مهر/امضا)

  • شرح دروس (Modulbeschreibungen)، ترجیحاً به آلمانی یا انگلیسی

این مدارک پایهٔ تصمیم‌گیری دانشگاه جدید برای مقایسهٔ محتوای دروس هستند.


۴. قدم سوم: درخواست پذیرش در رشته یا دانشگاه جدید

بسته به دانشگاه:

  • از طریق Uni-Assist یا مستقیم به دانشگاه درخواست بدهید.

  • ضمیمه کنید:

    • مدارک دیپلم و پیش‌دانشگاهی / Abitur یا معادل آن

    • ریزنمرات و تأییدیهٔ ترم‌های گذرانده

  • در Motivationsschreiben (نامهٔ انگیزه) توضیح دهید:

    • چرا می‌خواهید تغییر رشته دهید

    • چگونه واحدهای قبلی با رشتهٔ جدید مرتبط‌اند


۵. قدم چهارم: درخواست رسمی برای معادل‌سازی (Anerkennung)

پس از گرفتن پذیرش (موقت یا قطعی)، یک درخواست رسمی برای Anerkennung der bisherigen Leistungen ارائه کنید:

  • معمولاً مخاطب آن Prüfungsamt (ادارهٔ امتحانات) یا یک کمیتهٔ ویژهٔ معادل‌سازی است.

  • ضمیمه کنید:

    • Transcript / Notenspiegel

    • شرح دروس (Modulbeschreibungen)

    • تعداد ECTS و نمرهٔ هر درس

نتایج ممکن:

  •  

    حالت A – معادل‌سازی کامل یا خوب:

    واحدهای شما پذیرفته می‌شود →

    مثلاً به‌جای شروع از ترم ۱، مستقیماً از ترم ۳ شروع می‌کنید.

     

  •  

    حالت B – معادل‌سازی جزئی یا رد بعضی دروس:

    به‌دلیل تفاوت محتوایی، برخی دروس قبول نمی‌شوند.

    ممکن است از شما بخواهند امتحان جبرانی یا آزمون تعیین سطح (Feststellungsprüfung) بدهید.

     


۶. نکتهٔ مهم: خیلی زود اقدام کنید

به‌ویژه برای دانشجویان بین‌المللی:

  • بررسی پذیرش + معادل‌سازی ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد.

  • شما همچنین نیاز به زمان دارید برای:

    • ویزا

    • Sperrkonto (حساب بلوکه)

    • بیمهٔ درمانی

  • برای ترم تابستان (Sommersemester) معمولاً فرجه‌ها بسیار محدود هستند.


۷. در چه مواردی احتمال از دست دادن ترم‌ها زیاد است؟

دلیل / وضعیت نتیجهٔ احتمالی
تفاوت شدید بین دو رشته (مثلاً مهندسی → حقوق) عدم پذیرش اکثر یا همهٔ واحدها
رد نهایی در یک درس کلیدی رد درخواست یا عدم امکان ورود به ترم بالاتر
نداشتن شرح دروس عدم معادل‌سازی، حتی با وجود نمرات قبولی

۸. نمونهٔ عملی

دانجویی ۳ ترم Informatik (علوم کامپیوتر) در دانشگاه هامبورگ خوانده و می‌خواهد به رشتهٔ Data Science در برلین برود.

  •  

    اگر درس‌هایی مثل Programmieren (برنامه‌نویسی)، Mathe 1، Statistik (آمار) را گذرانده باشد

    و همین دروس یا مشابه آن در رشتهٔ جدید هم وجود داشته باشند،

    → این دروس معمولاً به‌طور کامل معادل‌سازی می‌شوند.

     

به این ترتیب، او زمان و تلاش ترم‌های قبلی را از دست نمی‌دهد.


۹. جملات آلمانی مفید

  •  

    „Ich möchte mein Fach wechseln und hoffe, dass meine bisherigen Leistungen anerkannt werden.“

    (می‌خواهم رشته‌ام را عوض کنم و امیدوارم واحدهای قبلی‌ام پذیرفته شود.)

     

  •  

    „Welche Unterlagen benötigen Sie für den Antrag auf Anerkennung?“

    (برای درخواست معادل‌سازی چه مدارکی لازم دارید؟)

     

  •  

    „Ich habe bereits drei Semester Informatik studiert und möchte zu Data Science wechseln.“

    (سه ترم انفورماتیک خوانده‌ام و می‌خواهم به Data Science تغییر بدهم.)

     


۱۰. خلاصهٔ قدم‌ها

قدم اقدام
۱ مراجعه به Studienberatung / Fachstudienberatung
۲ آماده کردن Transcript و Modulbeschreibungen
۳ درخواست پذیرش در رشتهٔ جدید
۴ ارائهٔ درخواست Anerkennung
۵ انتظار پاسخ رسمی و شروع رشتهٔ جدید

جمع‌بندی (فارسی)

تغییر رشته یا دانشگاه در آلمان اگر با برنامه‌ریزی و آگاهی انجام شود، می‌تواند بدون از دست دادن ترم‌ها و واحدهای قبلی صورت بگیرد. مهم این است که:

  • زودتر سراغ مشاورهٔ تحصیلی بروید،

  • مدارک خود را کامل و دقیق آماده کنید،

  • و حتماً برای Anerkennung به‌صورت رسمی درخواست بدهید.

تیم نویسندگان و ویراستاران سایت با دقت بسیار تلاش می‌کند اطلاعات را بر اساس منابع متعدد تهیه کند، با این حال ممکن است اشتباه یا اطلاعات ناقص وجود داشته باشد. لطفاً این متن را تنها راهنمای اولیه بدانید و برای تصمیم‌های مهم، حتماً با دانشگاه، Prüfungsamt و مراجع رسمی مشورت کنید.


اشتراک‌گذاری: