رد شدن درخواست پناهندگی در آلمان
دلایل، مراحل، پیامدها، راههای اعتراض و حلهای ممکن
1. چرا درخواستهای پناهندگی رد میشوند؟
خلاصه مبنای قانونی یا منبع نوع دلیل
تطبیق مقررات دوبلین یا اصل «کشور امن اول»، بنابر آن پرونده بدون بررسی ماهوی به کشور دیگر منتقل میگردد. §§ 26a, 29 AsylG عدم صلاحیت (غیرقابل قبول)
کمبود در اثبات تعقیب، تناقض در قصه/روایت، اسناد و مدارک جعلی. § 30 فقره 3 AsylG نبود ادله کافی / تناقضات
BAMF به این نتیجه میرسد که وضعیت در کشور مبدأ بهطور اساسی تغییر کرده است؛ مانند بعضی مناطق اتیوپی بعد از آتشبس. § 3 AsylG + تحلیلهای BAMF «عدم نیاز به حمایت»
محکومیت به جرایم سنگین یا تهدید علیه امنیت دولت، حتی در صورت ثابت بودن تعقیب، سبب رد صفت پناهندگی میشود. § 3 فقرههای 2–4 AsylG استثناهای امنیتی و نظم عمومی
ارائه دوبارهٔ درخواست بدون «دلایل جدید و اساسی» بهصورت شکلی رد میگردد. § 71 AsylG درخواست بعدی بدون وقایع جدید
در سال ۲۰۲۴ اداره فدرالی مهاجرت و پناهندگان (BAMF) حدود ۳۰۱ هزار تصمیم صادر کرد که ۳۶٪ آن رد کامل یا «عدم قبول» بوده است. (bpb.de)
2. انواع رد شدن و تأثیر هر کدام
مهلت برای ترک آلمان مهلت برای شکایت تعلیق خودکار دیپورت؟ نوع تصمیم
۳۰ روز یک ماه بلی، تا زمان تصمیم دادگاه رد «عادی» (einfach unbegründet)
یک هفته یک هفته نه، باید درخواست عاجل سپرده شود «بهطور واضح بیاساس» (offensichtlich unbegründet)
یک هفته یک هفته نه، انتقال به کمک دعوای عاجل متوقف میشود غیرقابل قبول (دوبلین / کشور ثالث امن)
بدون مهلت مشخص، امکان دیپورت فوری یک هفته نه رد ادامهٔ رسیدگی (Folgeantrag بدون وقایع جدید)
اصلاحیه فدرالی سال ۲۰۲۴ برای «سریعسازی پروسههای پناهندگی» این تفاوتها را تثبیت نموده و بعضی از مهلتها را، بهویژه در سطح محاکم اداری عالی، کوتاه ساخته است. (BAMF)
3. بعد از رد شدن چه روی میدهد؟
اطلاعیه رسمی BAMF که شخصاً یا از طریق پست راجستر شده تسلیم میشود.
محاسبه مهلتها از روز بعد از تاریخ تسلیمی آغاز میگردد.
شخص مکلف به خروج داوطلبانه (Ausreisepflicht) میشود.
در صورت ترک داوطلبانه آلمان در مدت مهلت، معمولاً منع ورود صادر نمیشود.
اخطار دیپورت: بعد از ختم مهلت، ایالت میتواند روند دیپورت را شروع کند؛ مطابق قانون «بهبود بازگشت» سال ۲۰۲۴، حبس آمادهسازی تا ۲۸ روز امکانپذیر است. (Deutscher Bundestag, Bundesregierung)
تعلیق موقت دیپورت (Duldung) فقط در صورت موجودیت موانع واقعی مانند مرض شدید یا نبود اسناد سفر داده میشود.
4. حقوق متقاضی پناهندگی پس از تصمیم رد
حق شکایت در محکمه اداری (Verwaltungsgericht – VG) همراه با درخواست برای توقف دیپورت، در صورتی که تصمیم اثر تعلیقی خودکار نداشته باشد.
کمک هزینه پروسه (Prozesskostenhilfe) در صورت عواید پایین و وجود «چانس معقول موفقیت» قابل دسترس است.
بود و باش و کمکهای اساسی اجتماعی تا ختم مهلت قانونی یا صدور حکم نهایی محکمه معمولاً ادامه مییابد.
کار و فعالیت شغلی تا ختم اعتبار کارت موقت / برگه پناهندگی مجاز است؛ پس از آن معمولاً به اجازه کار جداگانه ضرورت است.
5. راههای اعتراض و شکایت
نکات عملی پروسه مرحله
مصرف وکیل را خود شخص یا در صورت تأیید، کمک هزینه پروسه میپردازد. شکایت باید در مهلت تعیینشده داده شده و با دلایل مفصل و اسناد جدید یا تکمیلی حمایت شود. دعوا در محکمه اداری (VG)
در بسیاری موارد در ظرف چند روز تصمیم گرفته میشود. وقتی که شکایت اثر تعلیقی خودکار ندارد (رد واضح بیاساس / دوبلین) حتماً لازم است. درخواست عاجل برای توقف اجرای تصمیم
تمرکز بر اشتباهات حقوقی و رعایت معیارات بینالمللی است. در صورت پذیرش، در محکمه اداری عالی (OVG/VGH). تجدیدنظر (Berufung)
در موارد نادر، در محکمه فدرالی اداری (BVerwG) روی موضوعات حقوقی با اهمیت عمومی. بازبینی فدرالی
اصلاحیه فدرالی سال ۲۰۲۴ صلاحیت بخشی از گزارشهای کشوری را به محکمه فدرالی اداری منتقل کرده تا معیارات یکسانتر شود. (BAMF)
6. دیپورت چگونه عملی میشود؟
اولویت با بازگشت داوطلبانه است؛ از جمله به کمک برنامههای REAG/GARP (بلیط رایگان و کمک هزینه شروع).
در صورت صدور حکم دیپورت، پولیس میتواند طبق بسته «واکنش سریع» از ماه آگست ۲۰۲۴ به بعد، برای یافتن اسناد سفر وارد منزل شود. (Bundesregierung)
عدم همکاری در گرفتن پاسپورت میتواند به کاهش کمکها و ضبط تیلفون همراه جهت بررسی معلومات منجر گردد.
7. راهحلهای ممکن بعد از رد شدن
برای چه کسانی مناسب است؟ شرایط کلیدی مسیر بدیل
کسانی که بعد از تصمیم با حالات جدید جدی مواجه شدهاند (مرض صعبالعلاج، تغییر سیاسی شدید، تهدید شخصی مستند). اسناد و دلایل جدید و «اساسی». درخواست پناهندگی جدید (Folgeantrag)
افراد دارای مهارت یا قرارداد کاری در رشتههای کمبود نیروی کار. تثبیت هویت، سند تحصیلی / فنی مورد تأیید، سطح زبان مطابق رشته. تبدیل به اجازه اقامت کاری برای نیروی متخصص (§ 19c AufenthG)
کسانی که قبولی تحصیلی و تمویل مالی دارند. سند مکتب/لیسه مورد تأیید، بیمه صحی، حساب مسدودشده. اجازه اقامت برای تحصیل در پوهنتون (§ 16b AufenthG)
حالات مرضی جدی که دیپورت را عملاً ناممکن میسازد. راپورهای طبی، نبود تداوی کافی در کشور مبدأ. اقامت بشردوستانه (§ 25 فقره 5 AufenthG)
کسانی که همسر یا طفل خوردسال با اقامت طولانی در آلمان دارند. ثابت ساختن رابطه فامیلی، عاید و منزل کافی از طرف شخص مقیم در آلمان. الحاق فامیل (لمّ الشمل)
8. پیامدهای درازمدت رد و دیپورت
ممنوعیت ورود به حوزه شنگن میتواند تا پنج سال دوام کند.
ثبت در معلومات پولیس فدرال، گرفتن ویزه در آینده را مشکلتر میسازد.
مقررات دوبلین میتواند تا ۱۸ ماه بعد از یک انتقال ناموفق، درخواست جدید پناهندگی در کشور اروپایی دیگر را مانع شود.
حتی اجازه اقامت دایمی نیز در صورت ثابت شدن پنهان کردن معلومات اساسی در جریان رسیدگی پناهندگی، بعداً قابل سلب است.
9. مشورههای عملی کوتاه
فوراً اقدام کنید: در موارد «بهصورت واضح بیاساس» یا «غیرقابل قبول»، مهلتها بسیار کوتاهتر اند.
کیفیت اسناد مهمتر از تعداد است: اسناد رسمی، راپور مستقل نهادهای حقوق بشری و شهادتهای مستند اهمیت بیشتری دارند.
از رفتن به رخصتی در وطن بعد از رد شدن جداً اجتناب کنید؛ چنین سفر میتواند دلیل قوی برای لغو هر نوع حمایت بعدی باشد.
از متخصصین مشورت بگیرید: نهادهای معتبر مانند Pro Asyl، Diakonie، Caritas معمولاً مشورهٔ ابتدایی رایگان ارائه میکنند.
اگر امکان موفقیت در محکمه کم است، از قبل برای یک مسیر بدیل (کار، تحصیل، اقامت بشردوستانه) برنامهریزی داشته باشید.
خلاصهٔ نهایی
رد شدن درخواست پناهندگی پایان همهٔ راهها نیست، اما ساعت را در حالت شمارش معکوس قرار میدهد. شناخت دلایل رد، استفاده مؤثر از مهلتهای قانونی برای اعتراض و جستوجوی بهموقع راههای بدیل قانونی، میتواند تفاوت میان دیپورت اجباری و ساختن یک زندگی جدید از راه کار، تحصیل یا اقامت بشردوستانه باشد. با آنکه قوانین آلمان سختگیرانهتر شدهاند، هنوز هم راههای متعددی برای کسانی وجود دارد که آنها را میشناسند و بهوقت آن عمل میکنند.
تیم نویسندگان و ویراستاران وبسایت lak24 میکوشد با تکیه بر تحقیقات گسترده و منابع متعدد، معلومات دقیق ارائه کند. با این حال، امکان اشتباه یا ناپختگی بعضی معلومات وجود دارد؛ بنابراین، لطفاً این مطالب را یک مرجع ابتدایی بدانید و برای معلومات قطعی و الزامآور، همیشه به ادارات و نهادهای صلاحیتدار مراجعه نمایید.