1990 sonrasında Almanya’da doğan ebeveyne dayanarak vatandaşlık
Almanya’da yeni vatandaşlık kanunu 1 Ocak 2000 tarihinde yürürlüğe girmiş ve özellikle Almanya’da yaşayan yabancı ebeveynlerin çocukları açısından, Alman topraklarında doğuma bağlı vatandaşlık kazanımı sistemini önemli ölçüde değiştirmiştir.
Ancak, 1990 sonrasındaki doğumları ve onların ebeveynlerini etkileyen hukuki değişiklikler 2000’den önce başlamış ve günümüzdeki değerlendirmeyi de etkilemektedir.
2000’den önce ve sonra geçerli olan hukuki temel
1 Ocak 2000’den önce:
Almanya’da yabancı ebeveynlerden doğan bir çocuk, otomatik olarak Alman vatandaşı sayılmazdı (kan bağına dayalı sistem – “ius sanguinis”).
Vatandaşlık genellikle yalnızca ebeveynlerin vatandaşlığına göre belirlenirdi.
1 Ocak 2000’den sonra:
Almanya’da doğan bir çocuk, eğer ebeveynlerinden en az biri Almanya’da en az 8 yıldır kesintisiz ve yasal olarak ikamet ediyorsa veya süresiz oturum iznine (Niederlassungserlaubnis) sahipse, otomatik olarak Alman vatandaşlığını kazanabilir.
Bu sistem, “şartlı toprak ilkesi” (conditional jus soli) olarak adlandırılır.
Peki ya 1990 sonrasında doğan çocuklar?
1990’dan sonra fakat 1 Ocak 2000’den önce Almanya’da doğan çocuklar, yalnızca Almanya’da doğmuş olmakla otomatik şekilde Alman vatandaşı olmazlar.
Bu kişiler, ilerleyen dönemde Alman vatandaşlığına başvurabilirler, ancak bunun için kendi adlarına gerekli yasal ikamet süresi ve entegrasyon şartlarını yerine getirmeleri ya da ebeveynlerinden birinin veya her ikisinin vatandaşlığa geçmesi gibi ek koşullar gerekir.
2000 sonrasında, ebeveyn doğumuna bağlı vatandaşlık kazanmanın şartları
Ebeveynlerden birinin Almanya’da en az 8 yıl kesintisiz ve yasal ikameti.
Aynı ebeveynin Niederlassungserlaubnis (süresiz oturum izni) ya da buna denk nitelikli bir oturum iznine sahip olması.
Çoğu durumda, çocuk için vatandaşlığa geçiş başvurusu (Einbürgerungsantrag) yapılması gerekir; bu başvuru genellikle reşit olduktan sonra, bazı durumlarda ise daha erken bir yaşta mümkündür.
Ebeveynlerin geldiği ülkenin hukukuna bağlı olarak, mevcut vatandaşlığın korunması ve çifte vatandaşlık imkânı bulunabilir; elbette bu durum hem Alman hukuku hem de köken ülke hukuku tarafından izin verilmesine bağlıdır.
Özet tablo
| Dönem | Almanya’da doğuma bağlı vatandaşlık kazanımı |
|---|---|
| 2000 öncesi | Yabancı ebeveynlerin çocuklarına otomatik Alman vatandaşlığı verilmez |
| 1990–2000 arası | Öncekiyle aynı sistem; otomatik vatandaşlık yok |
| 1 Ocak 2000 sonrası | Ebeveynlerden biri ikamet şartlarını karşılıyorsa, vatandaşlık verilebilir |
Sonuç
Almanya’da 2000 yılından önce yabancı ebeveynlerden doğan çocuklar, otomatik olarak Alman vatandaşı olmazlar; ancak ilerleyen dönemlerde, yasal şartları yerine getirdikleri takdirde vatandaşlığa başvurma hakkına sahiptirler.
2000 sonrasında, Almanya’da doğan bir çocuk, ebeveynlerinden en az birinin en az 8 yıldır Almanya’da yasal olarak ikamet etmesi veya süresiz oturum iznine sahip olması hâlinde doğumla birlikte otomatik Alman vatandaşlığı kazanabilir.
Bu durum, Almanya’nın vatandaşlık politikasında kan bağına dayalı sistem (ius sanguinis) ile şartlı toprak ilkesini (conditional jus soli) birleştiren karma bir model benimsediğini göstermektedir.
— Web sitesinin yazar ve editör ekibi, yoğun araştırmalar ve birden fazla kaynağa dayanarak mümkün olduğunca doğru ve güncel bilgiler sunmaya özen göstermektedir. Buna rağmen, hatalar ortaya çıkabilir veya bazı bilgiler henüz tam olarak teyit edilmemiş olabilir. Bu nedenle, bu yazıdaki bilgileri ilk yönlendirici kaynak olarak değerlendirmenizi ve bağlayıcı, en güncel bilgiler için her zaman yetkili resmî kurumlarla iletişime geçmenizi tavsiye ederiz.
