آلمان دارای یک نظام فدرال متشکل از ۱۶ ایالت (Bundesländer) است که مساحت آنها بسیار با هم تفاوت دارد؛ از ایالتهای بسیار پهناور گرفته تا ایالت–شهرهایی که مساحتشان تنها چند صد کیلومتر مربع است. در این مقاله، بر اساس سال ۲۰۲۵، ایالتهای آلمان را از نظر مساحت رتبهبندی میکنیم و در کنار آن، سهم تقریبی هر ایالت از مجموع مساحت آلمان را نیز ذکر میکنیم؛ مساحتی که در حدود ۳۵۷ هزار کیلومتر مربع برآورد میشود.
توضیح: اعداد ذکرشده، مقادیر تقریبی هستند که بر پایه تازهترین دادهها و آمارهای رسمی بهدست آمدهاند و ممکن است در گذر زمان اندکی بهروزرسانی شوند.
۱. بایرن (Bayern)
مساحت: حدود ۷۰٬۵۵۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: نزدیک به ۱۹٫۸٪
اطلاعات کلی:
بایرن بزرگترین ایالت آلمان از نظر مساحت است و بهویژه بهخاطر رشتهکوه آلپ در جنوب شهرت دارد.
این ایالت شهرهای مهمی مانند مونیخ و نورنبرگ را در خود جای داده و از نظر طبیعی تنوع بالایی میان کوهستانها و دشتها دارد.
۲. نیدرزاکسن (Niedersachsen / ساکسونی سفلی)
مساحت: حدود ۴۷٬۶۰۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: حدود ۱۳٫۳٪
اطلاعات کلی:
دومین ایالت بزرگ آلمان است و در شمالغرب کشور واقع شده است.
دارای اراضی کشاورزی گسترده و ساحل بلندی در کنار دریای شمال است و شهرهای صنعتی مهمی مانند هانوفر و ولفسبورگ در آن قرار دارند.
۳. بادن-وورتمبرگ (Baden-Württemberg)
مساحت: تقریباً ۳۵٬۷۵۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: حدود ۱۰٫۰٪
اطلاعات کلی:
این ایالت در جنوبغرب آلمان قرار دارد و بهخاطر زیبایی طبیعت و تنوع جغرافیاییاش شناخته میشود.
مناطقی جنگلی مانند جنگل سیاه (Schwarzwald) و همچنین شهرهای صنعتیای چون اشتوتگارت و مانهایم را در بر میگیرد.
۴. راینلاند-فالتس (Rheinland-Pfalz)
توضیح: نام رسمی این ایالت «راینلاند-فالتس» است. در برخی ترجمههای رسانهای عربی، از تعبیر «بایرنِ راین» استفاده میشود، در حالیکه این ایالت کاملاً مستقل از بایرن بوده و بخشی از آن محسوب نمیشود.
مساحت: حدود ۱۹٬۸۵۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: نزدیک به ۵٫۶٪
اطلاعات کلی:
این ایالت در غرب آلمان قرار دارد و در امتداد رود راین و رود موزل گسترش یافته است.
پایتخت آن ماینز است و بهخاطر تاکستانها، تولید شراب و رشتهکوههای کمارتفاع شهرت دارد.
۵. نوردراین-وستفالن (Nordrhein-Westfalen)
مساحت: حدود ۳۴٬۱۰۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: حدود ۹٫۵٪
اطلاعات کلی:
پرجمعیتترین ایالت آلمان است و حوزه صنعتی رور و شهرهای بزرگی مانند دوسلدورف و کلن را شامل میشود.
توپوگرافی آن از دشتها تا درههای رودخانهای متغیر است و شرایط مناسبی برای صنعت و کشاورزی فراهم میکند.
۶. براندنبورگ (Brandenburg)
مساحت: حدود ۲۹٬۶۵۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: تقریباً ۸٫۳٪
اطلاعات کلی:
این ایالت، پایتخت آلمان یعنی برلین را از هر سو احاطه کرده است.
براندنبورگ با اراضی کشاورزی وسیع، جنگلها و دریاچهها و تالابهای متعدد شناخته میشود.
۷. مکلنبورگ-فورپومرن (Mecklenburg-Vorpommern)
مساحت: حدود ۲۳٬۲۰۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: حدود ۶٫۵٪
اطلاعات کلی:
در شمالشرق آلمان واقع شده و دارای سواحل زیبای دریای بالتیک و دریاچههای بزرگ داخلی است.
این ایالت کمتراکمترین منطقه آلمان از نظر جمعیت است و به همین دلیل چهرهای بهشدت روستایی و طبیعی دارد.
۸. هِسن (Hessen)
مساحت: حدود ۲۱٬۱۰۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: تقریباً ۵٫۹٪
اطلاعات کلی:
هسن در مرکز آلمان قرار دارد و شهر فرانکفورت بهعنوان یکی از مهمترین مراکز مالی و تجاری اروپا در آن واقع شده است.
چهره طبیعی آن ترکیبی از رشتهکوههای کمارتفاع و درههای رودخانهای است.
۹. زاکسن (Sachsen / ساكسونیا)
مساحت: حدود ۱۸٬۴۵۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: حدود ۵٫۲٪
اطلاعات کلی:
در شرق آلمان و در نزدیکی مرزهای لهستان و جمهوری چک قرار دارد.
شهرهای اصلی آن درسدن و لایپزیگ هستند و بخشهای جنوبشرقی ایالت دارای طبیعت کوهستانی است.
۱۰. زاکسن-آنهالت (Sachsen-Anhalt)
مساحت: حدود ۲۰٬۴۵۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: نزدیک به ۵٫۷٪
اطلاعات کلی:
در بخش میانی–شرقی آلمان قرار دارد و پایتخت آن ماگدبورگ است.
این ایالت بهخاطر دشتهای کشاورزی گسترده و صنایع شیمیایی و تاریخی خود شناخته میشود.
توضیح: گاهی گفته میشود که زاکسن-آنهالت (۲۰٬۴۵۰ کیلومتر مربع) کمی از زاکسن (۱۸٬۴۵۰ کیلومتر مربع) بزرگتر است؛ به همین دلیل در برخی فهرستها ممکن است جای این دو ایالت جابهجا شود. با این حال، برآوردهای نزدیک به سال ۲۰۲۵ نشان میدهد که زاکسن-آنهالت از نظر مساحت اندکی بر زاکسن برتری دارد.
۱۱. شلسویگ-هولشتاین (Schleswig-Holstein)
مساحت: حدود ۱۵٬۸۰۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: تقریباً ۴٫۴٪
اطلاعات کلی:
شمالیترین ایالت آلمان است و بین دریای شمال و دریای بالتیک قرار دارد.
این منطقه دارای چهرهای دریایی و ساحلی با شهرهای معروفی چون کیل و لوبک است.
۱۲. تورینگن (Thüringen)
مساحت: حدود ۱۶٬۲۰۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: نزدیک به ۴٫۵٪
اطلاعات کلی:
تورینگن در مرکز شرقی آلمان واقع شده و به دلیل جنگلهای گستردهاش اغلب «قلب سبز آلمان» نامیده میشود.
پایتخت آن ارفورت است و این ایالت مناطق کوهستانی مانند جنگل تورینگن را در بر دارد.
توضیح: از آنجا که مساحت تورینگن (۱۶٬۲۰۰ کیلومتر مربع) و شلسویگ-هولشتاین (۱۵٬۸۰۰ کیلومتر مربع) بسیار به هم نزدیک است، در برخی رتبهبندیها جای این دو با اندکی تفاوت درج میشود.
۱۳. زارلند (Saarland)
مساحت: حدود ۲٬۵۷۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: کمتر از ۱٪
اطلاعات کلی:
این ایالت در مرز فرانسه و لوکزامبورگ قرار دارد و این موقعیت بر چهره فرهنگی و اقتصادی آن اثر محسوس دارد.
زارلند از نظر تاریخی با استخراج زغالسنگ و صنعت فولاد گره خورده، اما امروزه بیشتر بهسوی فناوریهای نوین حرکت میکند.
توضیح درباره جایگاه براندنبورگ و ایالتهای شهری
براندنبورگ پیشتر در رتبه ششم فهرست قرار گرفته است. این توضیح برای آن است که از تکرار دوباره این ایالت جلوگیری شود و در عوض به ایالت–شهرهایی که هنوز ذکر نشدهاند، یعنی برلین، هامبورگ و برمن، بهعنوان ایالتهای مستقل توجه گردد.
در ادامه، سه ایالت–شهر با مساحتهای تقریبیشان معرفی میشوند: برلین (حدود ۸۹۱ کیلومتر مربع)، هامبورگ (~۷۵۵ کیلومتر مربع) و برمن (~۴۲۰ کیلومتر مربع).
۱۴. برلین (Berlin)
مساحت: حدود ۸۹۱ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: تقریباً ۰٫۲۵٪
اطلاعات کلی:
برلین پایتخت آلمان و پرجمعیتترین شهر کشور در چارچوب یک واحد شهری واحد است.
بافت شهری آن ترکیبی از بافت متراکم ساختمانی با پارکها، جنگلها و دریاچههای پیرامونی است.
۱۵. هامبورگ (Hamburg)
مساحت: حدود ۷۵۵ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: حدود ۰٫۲۱٪
اطلاعات کلی:
شهر–ایالت هامبورگ یکی از بزرگترین بنادر اروپا را در خود دارد و به عنوان مرکز مهم بینالمللی در حوزه لجستیک و تجارت شناخته میشود.
رود البه مهمترین عنصر جغرافیایی شهر است و کانالها و آبراهههای متعددی در بافت شهری وجود دارد.
۱۶. برمن (Bremen)
مساحت: حدود ۴۲۰ کیلومتر مربع
سهم از مساحت آلمان: تقریباً ۰٫۱۲٪
اطلاعات کلی:
برمن کوچکترین ایالت آلمان از نظر مساحت است و از دو شهر برمن و برمرهافن تشکیل شده است.
بندر برمرهافن، یکی از دروازههای مهم بازرگانی برای شمال آلمان به شمار میآید.
جمعبندی
در رتبهبندی ایالتهای آلمان بر اساس مساحت، بایرن بهطور قاطع در جایگاه نخست قرار دارد و نزدیک به یکپنجم خاک آلمان را در بر میگیرد. پس از آن نیدرزاکسن و بادن-وورتمبرگ قرار دارند که هر دو در بخشهای جنوبی و غربی کشور واقعاند. در سوی دیگر، ایالت–شهرهای برلین، هامبورگ و برمن بهرغم مساحت اندک، از نظر سیاسی و اقتصادی وزن بسیار بالایی دارند.
این تنوع در اندازه و ویژگیهای جغرافیایی در سبک زندگی و ساختارهای اقتصادی هر ایالت بازتاب مییابد و سبب میشود آلمان بهعنوان یک کشور فدرال، مجموعهای از مناطق بسیار متفاوت را در یک چارچوب واحد در بر گیرد.
این نقشه جغرافیایی متنوع، از عوامل اصلی قدرت آلمان بهشمار میرود؛ چراکه هر ایالت میتواند بر منابع طبیعی و صنعتی خاص خود تمرکز کند و در مجموع، یکی از نیرومندترین اقتصادهای جهان را در کنار بافت فرهنگی و اجتماعی غنی شکل دهد.
*تیم نویسندگان و ویراستاران وبسایت ما میکوشد با انجام پژوهش گسترده و مراجعه به منابع متعدد، اطلاعاتی دقیق و قابل اعتماد در اختیار خوانندگان قرار دهد. با این همه، احتمال بروز خطا یا درج اطلاعات ناتمام و تأییدنشده همیشه وجود دارد. بنابراین، لطفاً دادههای ارائهشده در مقالات را بهعنوان مرجع اولیه در نظر بگیرید و برای دستیابی به اطلاعات قطعی و رسمی، حتماً به نهادها و مراجع مسئول و رسمی مراجعه کنید.
