کار بهعنوان راننده بس در آلمان: شرایط، مدارک ضروری، هزینههای آموزش و امکان تغییر شهر
کار بهعنوان راننده بس (Busfahrer) در آلمان یکی از مشاغل حیاتی و پرتقاضا است؛ زیرا بخش بزرگی از مردم برای رفتوآمد درونشهری و بیرونشهری خود به سیستم ترانسپورت عمومی متکیاند. با توجه به گسترش مداوم زیرساختها و توجه روزافزون به حملونقل مدرن، نیاز به رانندگان آموزشدیده و حرفهای بیشتر شده است. در این مقاله، شرایط و مدارک لازم برای گرفتن گواهینامه رانندگی بس، هزینههای آموزش و امکان پوشش آن توسط جابسنتر (Jobcenter) را بررسی میکنیم. همچنین به امکان تغییر شهر، تفاوت بین راننده بس شهری و راننده بس بینشهری اشاره میکنیم و تمام نکات مهم را بهصورت مفصل و روشن توضیح میدهیم.
تقاضای دائمی
بخش ترانسپورت عمومی یکی از مهمترین بخشهای بازار کار آلمان است. گروههای مختلف جامعه برای رفتوآمد روزانه، رفتن به محل کار، دانشگاه و مدرسه، به اتوبوسها وابستهاند.
با توسعه شبکههای حملونقل، بهویژه در شهرهای بزرگ و مناطق صنعتی، انتظار میرود تقاضا برای رانندگان حرفهای بس در سالهای آینده نیز بالا باقی بماند.
ثبات شغلی
کار بهعنوان راننده بس معمولاً:
درآمد ماهانه نسبتاً ثابت
پوشش بیمهای (بیمه صحی، بازنشستگی و …)
را فراهم میکند.
بسیاری از شرکتهای ترانسپورت پس از دورهی آزمایشی موفق، قراردادهای دایمی به رانندگان خود پیشنهاد میدهند.
تنوع فرصتهای کاری
رانندگان بس میتوانند در حوزههای مختلف کار کنند، از جمله:
شرکتهای ترانسپورت شهری (Stadtverkehr)
شرکتهای حملونقل ناحیهای و بینشهری (Überland / Fernverkehr)
شرکتهای توریستی و بسهای مسافربری بینالمللی
برای رانندگی با بَسهایی که بیش از ۸ مسافر را حمل میکنند، گواهینامه دسته D در آلمان لازم است.
شرایط اصلی دریافت دسته D:
حداقل سن: معمولاً ۲۴ سال.
در برخی برنامههای آموزشی خاص یا برای بسهای مدرسهای در مسافتهای کوتاه، ممکن است حداقل سن به ۲۱ سال کاهش پیدا کند (بسته به مقررات).
گواهینامه B:
داشتن گواهینامه معتبر دسته B (موتر سواری) که معمولاً باید دستکم یک سال از دریافت آن گذشته باشد (مدت دقیق در ایالتهای مختلف فرق میکند).
معاینه پزشکی:
شامل تست بینایی و معاینه عمومی سلامت (Fahrgastbeförderung)، برای اطمینان از آمادگی صحی برای حمل مسافر.
گواهی عدم سوءپیشینه (Führungszeugnis):
برای نشان دادن اینکه فرد سابقه کیفری سنگین ندارد و از دید قانون برای حمل مسافر قابل اعتماد است.
طبق مقررات اتحادیه اروپا، رانندگان حرفهای بس باید یک دوره صلاحیت حرفهای پایه (Grundqualifikation) یا صلاحیت حرفهای پایه تسریعشده (Beschleunigte Grundqualifikation) را بگذرانند.
بعد از موفقیت در این دوره، شماره ۹۵ (Schlüsselzahl 95) به گواهینامه اضافه میشود. این شماره نشان میدهد که راننده، آموزش حرفهای لازم برای حمل مسافر را دیده است.
این دوره معمولاً شامل:
آموزشهای نظری (قوانین، ایمنی، مسئولیت در برابر مسافر)
آموزشهای عملی (رانندگی ایمن، ترمزگیری درست، مدیریت موقعیتهای اضطراری)
بسیاری از شرکتهای ترانسپورت، بعد از گرفتن دسته D، کورسهای داخلی دیگری نیز برگزار میکنند؛ مانند:
ایمنی ترافیک و رانندگی تدافعی
برخورد مناسب با مسافران و خدمات مشتری
کمکهای اولیه
آموزش نحوه برخورد با حالتهای اضطراری مانند خرابی بس یا حادثه ترافیکی
هزینه گرفتن گواهینامه دسته D
هزینه آموزش بسرانها بسته به شهر و مکتب رانندگی (Fahrschule) فرق میکند، اما در کل معمولاً در حدود ۳۰۰۰ تا ۵۰۰۰ یورو یا بیشتر است. این هزینهها ممکن است شامل موارد زیر باشد:
درسهای نظری
درسهای عملی و رانندگی با بس
فیس امتحان تئوری و عملی
مصارف اداری نهادهای امتحانگیر
هزینههای مربوط به دوره صلاحیت حرفهای (Schlüsselzahl 95) در صورت لزوم
آیا جابسنتر (Jobcenter) هزینهها را پرداخت میکند؟
در بعضی موارد، جابسنتر یا اداره کاریابی (Agentur für Arbeit) میتواند بخشی یا حتی تمام هزینههای آموزش را تقبل کند، خصوصاً اگر:
فرد بهعنوان بیکار ثبت شده باشد
بازار کار محلی نیاز قابلتوجهی به راننده بس داشته باشد
مشاور کاری (Fallmanager) تشخیص دهد که این آموزش بهطور جدی شانس فرد برای پیدا کردن کار را افزایش میدهد
بورسیهها و برنامههای آموزشی شرکتهای ترانسپورت
برخی شرکتهای بزرگ ترانسپورت برنامههای خاص آموزشی ارائه میکنند که در آنها:
تمام یا بخشی از هزینه گواهینامه دسته D و دورههای حرفهای را پرداخت میکنند
در عوض، از راننده میخواهند برای مدت مشخصی (چند سال) تحت قرارداد با همان شرکت کار کند
این گزینه برای کسانی که سرمایه اولیه ندارند اما میخواهند بلندمدت در این رشته بمانند، بسیار مناسب است.
اعتبار گواهینامه
گواهینامه دسته D در سراسر آلمان و در چارچوب قوانین اتحادیه اروپا در کشورهای دیگر اتحادیه نیز معتبر است. یعنی شما میتوانید اصولاً در هر شهری از آلمان بهعنوان راننده بس کار کنید.
مسائل شغلی
اگر قبلاً در یک شرکت ترانسپورت شهری کار میکنید و میخواهید به شهر دیگری بروید، ممکن است نیاز باشد:
قرارداد کاری خود را فسخ کنید، یا
با شرکت قبلی به توافق برای ختم قرارداد برسید.
در شهر جدید، بهتر است با:
شبکه خطهای بس و ترانسپورت عمومی
قوانین داخلی شرکت جدید
امتحانهای احتمالی (مثل شناخت خطوط و مسیرها)
آشنا شوید.
تفاوت در معاش و شرایط کار
سطح معاش راننده بس ممکن است حسب ایالت و قراردادهای جمعی (Tarifvertrag) متفاوت باشد.
در بعضی جاها، اضافهپرداخت برای شیفت شب، آخر هفته یا ایام تعطیل در نظر گرفته میشود.
محیط کار:
رانندگی در داخل شهر یا ولسوالیهای نزدیک
رفتوآمد روی خطوط ثابت (Linienverkehr) با ایستگاههای متعدد
اوقات کاری:
شیفتهای منظم طبق جدول زمانی بسها (صبحگاهی، عصرگاهی، شبانه)
در شهرهای بزرگ، کار در آخر هفته و روزهای تعطیل نیز معمول است
تعامل با مسافران:
تماس مستقیم و مکرر با تعداد زیادی مسافر
مسافتهای کوتاه و توقفهای زیاد
پاسخ به سوالات مسافران در مورد بلیت، مسیر، وقت حرکت و تأخیرها
چالشها:
ترافیک سنگین شهری و ازدحام
فشار زمانی برای رسیدن به ایستگاهها سر وقت
ازدحام مسافران در ساعات اوج (صبحها و بعدازظهرها)
محیط کار:
سفر بین شهرها، ایالات و گاهی کشورهای مختلف (در صورت کار در شرکتهای توریستی یا بینالمللی)
رانندگی طولانیمدت روی شاهراهها (Autobahn) و جادههای بینشهری
اوقات کاری:
بر اساس برنامه سفر و زمانبندی خطوط تنظیم میشود
الزام به رعایت دقیق قوانین مربوط به مدت رانندگی و استراحت (Lenk- und Ruhezeiten)
تعامل با مسافران:
سوار و پیاده شدن کمتر نسبت به بسهای شهری
رسیدگی به نیازهای مسافران در سفرهای طولانی (استراحت در توقفگاهها، اطلاعات در مورد زمان رسیدن و …)
چالشها:
رانندگی طولانی در شاهراهها
شرایط متغیر آبوهوا در مسیرهای طولانی
ضرورت برنامهریزی دقیق برای استراحتهای منظم بهمنظور جلوگیری از خستگی و حفظ ایمنی
برنامهریزی مالی
اگر سرمایه کافی برای پرداخت هزینههای آموزش ندارید، بهموقع بررسی کنید:
امکان دریافت کمک از جابسنتر یا اداره کاریابی
وجود برنامههای آموزشی شرکتهای ترانسپورت با پوشش هزینهها
همچنین مقایسه کنید:
سطح معاش پیشنهادی در شهر مورد نظر
هزینههای زندگی (کرایه خانه، مصارف روزمره و …) در همان شهر
توجه به صحت و توان بدنی
رانندگی بس نیاز به تمرکز طولانیمدت دارد. بنابراین:
معاینات صحی دورهای و تست بینایی را جدی بگیرید
روی نظم در خواب و استراحت، بهخصوص در صورت داشتن شیفتهای متغیر، تأکید کنید
تقویت مهارتهای ارتباطی
از راننده بس انتظار میرود با مسافران از فرهنگها و سنین مختلف با احترام و صبر رفتار کند. ممکن است لازم باشد:
به سالمندان و افراد دارای معلولیت کمک کنید
با آرامش، شکایتها یا فشار جمعیت را مدیریت کنید
دانستن زبانهای دیگر (مانند انگلیسی) در شهرهای توریستی میتواند یک امتیاز مهم باشد.
رعایت قوانین کار و ترافیک
بهطور جدی از:
سرعتهای مجاز
مقررات ساعات رانندگی و استراحت
قوانین و مقررات ترانسپورت عمومی و سفرهای طولانی
پیروی کنید.
اخبار و تغییرات جدید در قوانین مرتبط با حملونقل عمومی را دنبال کنید تا همیشه بهروز باشید.
کار بهعنوان راننده بس در آلمان، یک فرصت شغلی پایدار و مناسب برای کسانی است که میخواهند در بخش ترانسپورت و جابهجایی فعالیت کنند. برای این کار، داشتن گواهینامه دسته D و در صورت حمل تجاری مسافر، داشتن شماره ۹۵ (Schlüsselzahl 95) در گواهینامه ضروری است. هرچند هزینههای آموزش ممکن است بالا بهنظر برسند، اما کمک مالی از طرف جابسنتر، اداره کاریابی یا شرکتهای ترانسپورت میتواند این مسیر را آسانتر کند.
چه رانندگی در خطوط شهری را انتخاب کنید و چه سفرهای بینشهری و بینالمللی را، شما امکان تغییر شهر و ادامه کار در همان رشته را دارید؛ به شرط آنکه به قوانین محلی، قراردادهای کاری و مقررات حملونقل احترام بگذارید. آگاهی از تفاوتها در محیط کار و ساعات رانندگی، همراه با پایبندی به ایمنی و ارائه خدمات حرفهای به مسافران، کلید موفقیت و پیشرفت شما در این شغل مهم خواهد بود.
تذکر:
جزییات مربوط به شرایط، هزینهها و برنامههای حمایتی میتواند بسته به ایالت و شهر متفاوت باشد. بنابراین قبل از تصمیمگیری نهایی، توصیه میشود با اداره کاریابی (Agentur für Arbeit)، جابسنتر، مکاتب رانندگی (Fahrschulen) و شرکتهای ترانسپورت محلی تماس بگیرید و آخرین معلومات را دریافت کنید.
* تیم نویسندگان و ویراستاران این وبسایت با تکیه بر پژوهش گسترده و منابع گوناگون، تلاش میکنند اطلاعات دقیق و قابل اعتماد ارائه دهند. با این حال، احتمال بروز خطا یا قدیمی شدن برخی اطلاعات وجود دارد. لطفاً این مقاله را بهعنوان یک راهنمای عمومی در نظر بگیرید و برای دریافت اطلاعات قطعی و بهروز، حتماً به مراجع و نهادهای رسمی مراجعه کنید.