Standesamt در آلمان چیست؟ یک راهنمای همهجانبه*
Standesamt (اداره ثبت احوال مدنی) یکی از مهمترین نهادهای اداری در آلمان است که به مسایل زندگی خانوادگی رسیدگی میکند؛ مثل ثبت تولد، ازدواج و فوت و صدور اسناد رسمی مربوط به احوال شخصیه. Standesamt بر اساس قوانین مشخص و دقیق کار میکند تا اطمینان حاصل شود که معلومات افراد و وضعیت خانوادگیشان درست و بهروز است. در این راهنمای همهجانبه، توضیح میدهیم Standesamt چیست، چه وظایفی دارد، چطور میتوانید از خدمات آن استفاده کنید و تا سال ۲۰۲۵ چه تغییراتی در کار آن به میان آمده است.
Standesamt اداره دولتی است که مسئول ثبت و سندسازی وقایع احوال مدنی در آلمان میباشد، از جمله:
تولدها (Geburten)
ازدواجها و شراکتهای ثبتشده (Ehe یا Lebenspartnerschaft)
فوتها (Sterbefälle)
همچنان این اداره اسناد لازم برای کارهای رسمی را صادر میکند؛ مانند سند تولد، سند ازدواج و سند فوت.
هدفهای اصلی Standesamt
نگهداری ثبتهای منظم و دقیق از وضعیت مدنی افراد (نام، نسب، تابعیت و غیره).
تضمین قانونی بودن عقد ازدواج و شراکتهای ثبتشده.
فراهم کردن معلومات معتبر برای ادارات رسمی دیگر مانند محاکم، شهرداریها و وزارتخانهها.
در آلمان، Standesamt معمولاً در سطح شهرها و ولسوالیها تنظیم شده است:
عموماً زیر چتر شهرداری (Rathaus) یا اداره منطقهای (Landkreis) فعالیت میکند.
در آن، کارمندان مسلکی به نام Standesbeamte وظیفه دارند که از لحاظ قانونی حق ثبت وقایع مدنی و صدور اسناد مربوط را دارند.
یادداشت: در ایالتهای مختلف، ممکن است نامها یا ساختار اداری کمی فرق کند، اما وظایف اصلی در بخش ثبت احوال مدنی تقریباً یکسان باقی میماند.
روند ثبت تولد
والدین یا نماینده رسمی آنها (مانند شفاخانه یا قابله) باید تولد طفل را معمولاً در ظرف حدود یک هفته به Standesamt گزارش دهند.
سند تولد (Geburtsurkunde)
این سند شامل معلومات زیر است:
نام طفل
نامهای پدر و مادر
محل و تاریخ تولد
این سند برای خیلی از کارهای بعدی مانند گرفتن پاسپورت، کمکهزینه طفل و ثبتنام در مکتب ضروری است.
ازدواج مدنی در Standesamt (Standesamtliche Trauung)
ازدواجی که در Standesamt انجام میشود، تنها نوع ازدواج است که از نگاه قانون مدنی آلمان رسمیت دارد.
هر دو طرف باید اسناد هویتی (پاسپورت یا کارت هویت)، سند تولد و مدارک مربوط به وضعیت تاهل (مثل گواهی مجرد بودن، فیصله طلاق، سند فوت همسر سابق) را ارائه کنند.
اگر یکی از طرفین تبعه خارجی باشد، معمولاً ترجمه رسمی اسناد و مدارک اضافی مانند گواهی عدم مانع ازدواج و تصدیقهای رسمی (آپوستیل یا لیگلایز) ضرورت میشود.
شراکت ثبتشده (eingetragene Lebenspartnerschaft)
در گذشته بیشتر برای زوجهای همجنس تعریف شده بود و حالا با قانون «ازدواج برای همه» از نظر حقوقی تا حد زیاد شبیه ازدواج شده است.
سند ازدواج (Eheurkunde)
بعد از انجام مراسم، Standesamt یک یا چند سند ازدواج رسمی برای زوج صادر میکند که ثبوت حقوقی ازدواج است.
گزارش فوت
معمولاً شرکتهای خدمات کفنودفن یا اقارب نزدیک، فوت را در ظرف چند روز به Standesamt اطلاع میدهند.
اساس کار معمولاً سند فوت طبی است که توسط داکتر صادر شده است.
سند فوت (Sterbeurkunde)
این سند برای وارثت، بستن حسابهای بانکی، ختم قراردادها و موارد مربوط به بازنشستگی و بیمهها لازم است.
Standesamt اسناد زیر را به درخواست متقاضی صادر میکند:
سند تولد (Geburtsurkunde)
سند ازدواج (Eheurkunde)
سند فوت (Sterbeurkunde)
دفترچه خانوادگی / خلاصه ثبتهای خانوادگی (Stammbuch و مشابه آن)
این اسناد، ثبوت رسمی وضعیت مدنی شخص بوده و بسیاری از ادارات و محاکم آنها را مطالبه میکنند.
۱. گرفتن وقت (Termin)
تاریخ مراسم ازدواج معمولاً چند هفته تا چند ماه قبل تعیین میشود، مخصوصاً در فصلهایی که ازدواج زیاد است.
۲. آمادهسازی اسناد
بهطور معمول اسناد زیر لازم میباشد:
پاسپورت یا کارت هویت هر دو طرف
سند تولد جدید (اکثراً تا حداکثر ۶ ماه اعتبار برای ارائه)
مدارک وضعیت تاهل (گواهی مجرد بودن، حکم طلاق، سند فوت همسر سابق و غیره)
برای اتباع خارجی: گواهی عدم مانع ازدواج، ترجمه رسمی اسناد و تأییدات لازم (آپوستیل یا لیگلایز)
۳. ثبت درخواست ازدواج و بررسی حقوقی (Aufgebot)
در یک نشست مقدماتی، کارمند Standesamt تمام اسناد و شرایط قانونی را بررسی میکند.
بعد از تأیید، تاریخ و محل ازدواج رسمی تأیید میشود.
۴. مراسم ازدواج مدنی
مراسم در اتاق مخصوص عقد در Standesamt یا در محلی که شهرداری اجازه داده است برگزار میشود.
زوجین اراده خود را برای ازدواج ابراز میکنند، Standesbeamte ازدواج را ثبت و اعلام میکند و هر دو طرف سند مربوطه را امضا میکنند.
در بعضی ایالتها حضور شاهدان اختیاری است، در برخی دیگر هنوز قابل قبول یا توصیه میشود.
۵. گرفتن سند ازدواج
بعد از مراسم یا در چند روز بعد، یک یا چند نسخه سند ازدواج برای زوجین صادر میشود.
تعداد زیادی از Standesamtها اکنون خدمات آنلاین مانند تعیین وقت و درخواست بعضی اسناد را از طریق وبسایت شهرداری فراهم کردهاند.
ثبت وقایع مدنی بهتدریج در سیستمهای دیجیتال نگهداری میشود و این کار تبادل معلومات با ادارات دیگر (مانند اداره مالیه و اداره کار) را آسانتر ساخته است.
با افزایش مهاجرت و تنوع فرهنگی، بخشی از تشریفات پیچیده برای ازدواجهای مختلط (بین آلمانی و تبعه خارجی یا بین دو تبعه خارجی) سادهتر شده است.
همکاری مشترک با اداره امور خارجیان (Ausländerbehörde) سبب شده بررسی و تأیید اسناد خارجی با شفافیت و سرعت بیشتر انجام شود.
با تطبیق قانون «Ehe für alle» در سال ۲۰۱۷، ازدواج زوجهای همجنس از نظر حقوقی تقریباً همسطح ازدواج زن و مرد شده است.
تا سال ۲۰۲۵ اکثر تفاوتها میان شراکت ثبتشده و ازدواج حذف یا بسیار کم شده است.
در بسیاری از شهرها، در Standesamt کارمندان چندزبانه یا مترجمها برای کمک به مهاجرین تازهوارد حضور دارند.
بروشورهایی به زبانهای مختلف موجود است که مراحل ثبت تولد، ازدواج و درخواست سند را تشریح میکند.
درخواستدادن
میتوانید سند تولد، ازدواج و فوت را حضوری، نوشتاری یا در خیلی موارد بهشکل آنلاین از Standesamt مربوطه درخواست کنید.
فیس آن معمولاً در حدود ۱۰ تا ۲۰ یورو برای هر سند است.
معلومات مورد نیاز
نام و نام خانوادگی کامل شخص
نوع رویداد (تولد، ازدواج، فوت) با تاریخ و مکان
نام شهر یا Standesamtی که رویداد را ثبت کرده است
دریافت سند
سند میتواند از طریق پست (معمولاً به صورت سفارشی) برای شما ارسال شود یا با ارائه سند هویت از دفتر Standesamt گرفته شود.
۷.۱ آیا ازدواج مذهبی به تنهایی، بدون ثبت در Standesamt، کافی است؟
خیر. در آلمان تنها ازدواجی از لحاظ قانون مدنی معتبر است که در Standesamt ثبت شده باشد. ازدواج صرفاً مذهبی بدون ثبت مدنی در Standesamt، از نظر قانون رسمی اعتبار ندارد.
۷.۲ اگر آلمانی بلد نباشم، آیا لازم است مترجم داشته باشم؟
اگر به اندازه کافی آلمانی را درک نمیکنید، Standesamt ممکن است حضور یک مترجم سوگندخورده را مخصوصاً در مراسم ازدواج ضروری بداند، تا مطمئن شود که شما تمام جزییات و متن اسناد را فهمیدهاید.
۷.۳ گواهی تولد یا ازدواج تا چه مدت اعتبار دارد؟
خود سند از نظر حقوقی تاریخ انقضا ندارد؛ ولی بسیاری از ادارات نسخه «جدید» میخواهند که بیش از ۶ ماه از صدورش نگذشته باشد، تا مطمئن شوند وضعیت مدنی شخص از آن زمان تغییر نکرده است.
۷.۴ اگر سند تولد یا ازدواجم گم شود چه کنم؟
شما میتوانید هر زمان به Standesamtی که قبلاً رویداد در آن ثبت شده مراجعه کرده و با نشاندادن هویت و ثابتکردن رابطه (خود شخص یا بستگان نزدیک)، یک نسخه جدید سند درخواست کنید.
گرفتن وقت قبلاً:
برای ازدواج و فصلهای پر از درخواست، بهتر است چند هفته یا ماه قبل وقت خود را تنظیم کنید.
بررسی کامل اسناد:
از وبسایت شهرداری یا از خود Standesamt، لست اسناد لازم را بگیرید یا بهوسیله ایمیل سوال بفرستید تا چیزی کم نباشد.
آمادگی مالی:
ثبت ازدواج و گرفتن اسناد اضافی معمولاً فیس دارد؛ بهتر است مقدار تقریبی را قبلاً بدانید.
نگهداشتن کاپیها:
از اسناد مهم خود (تولد، ازدواج و…) کاپی یا اسکن گرفته و در جای امن نگاه کنید.
صبر و احترام:
Standesamt مانند دیگر ادارات آلمان با مقررات مشخص و مراجع زیاد سر و کار دارد؛ برخورد آرام و محترمانه پروسه را برای شما و کارمندان آسانتر میسازد.
Standesamt در آلمان اداره مرکزی برای ثبت رویدادهای مهم زندگی، مانند تولد، ازدواج و فوت است و اسناد رسمی لازم را برای کارهای حقوقی و اداری صادر میکند. اگرچه بروکراسی در این روند وجود دارد، اما تا سال ۲۰۲۵ با دیجیتالی شدن، تغییرات حقوقی و توجه بیشتر به نیازهای مهاجرین، کار با Standesamt نسبت به گذشته سادهتر شده است.
اگر میخواهید تولد طفل را ثبت کنید، ازدواج مدنی داشته باشید یا سند تازه دریافت کنید، Standesamt نخستین مرجع رسمی شما است. با آمادهکردن اسناد، گرفتن وقت و استفاده از خدمات آنلاین، میتوانید وقت و انرژی خود را صرفهجویی کنید. برای زندگی خانوادگی و اداری شما در آلمان موفقیت و آرامش آرزو داریم!
* تیم نویسندگان و ویراستاران وبسایت ما کوشش میکنند با تحقیقات گسترده و استفاده از منابع مختلف، معلومات دقیق و قابل اعتماد ارائه کنند. با وجود آن، احتمال اشتباه یا ناقص بودن بعضی معلومات وجود دارد. لطفاً این مقاله را بهعنوان منبع اولیه ببینید و برای معلومات قطعی و تازه، همیشه با ادارات رسمی مسئول تماس بگیرید.
